Atturi u istituzzjonijiet fi Franza

Il-profil tal-pajjiż tal-ħajja tax-xogħol għal Franza

Dan il-profil jiddeskrivi l-karatteristiċi ewlenin tal-ħajja tax-xogħol fi Franza. Għandha l-għan li tipprovdi l-informazzjoni ta' sfond rilevanti dwar l-istrutturi, l-istituzzjonijiet, l-atturi u r-regolamenti rilevanti dwar il-ħajja tax-xogħol.

Dan jinkludi indikaturi, dejta u sistemi regolatorji dwar l-aspetti li ġejjin: l-atturi u l-istituzzjonijiet, ir-relazzjonijiet kollettivi u individwali tal-impjieg, is-saħħa u l-benesseri, il-paga, il-ħin tax-xogħol, il-ħiliet u t-taħriġ, u l-ugwaljanza u n-nondiskriminazzjoni fuq il-post tax-xogħol. Il-profili jiġu aġġornati b'mod sistematiku kull sentejn.

Din it-taqsima tipprovdi dettalji tat-trejdjunjins ewlenin, l-organizzazzjonijiet ta' min iħaddem u l-istituzzjonijiet pubbliċi involuti fit-tfassil u t-tmexxija tar-relazzjonijiet industrijali. Hija tindirizza r-rappreżentanza kemm fuq in-naħa tal-impjegati kif ukoll fuq in-naħa ta' min iħaddem u tiddiskuti l-korpi bipartitiċi u tripartitiċi ewlenin involuti fir-relazzjonijiet tax-xogħol.

Published: November 2024

Trade unions, employer organisations and public institutions play a key role in the governance of the employment relationship, working conditions and industrial relations structures. They are interlocking parts in a multilevel system of governance that includes European, national, sectoral, regional (provincial or local) and company levels. This section looks at the main actors and institutions and their role in France.

Public authorities involved in regulating working life

The state continues to play a crucial role in French industrial relations. The system is highly regulated: the government sets the minimum wage, the Ministry of Labour extends virtually all collective agreements, and an increasing number of issues are subject to compulsory negotiations at sectoral or company level.

In recent years, however, a series of laws has been approved delegating the regulation of certain issues to social partners, typically at company level. For instance, there are obligations, sometimes on an annual or a multiannual basis, to negotiate on wages; the organisation of working time; gender equality; the professional integration of workers with disabilities; financial participation; and the employment of older workers.

Furthermore, the labour law reform of August 2016 was wide-ranging and aimed to give company-level agreements precedence over those at sectoral level or the law itself if the latter so provides. This reversal is already provided for in the bill on an experimental basis in connection with the legislation on working time. It thereby decentralises collective bargaining.

Finally, decentralisation has been strengthened as a result of the labour law reform of 2017. Therefore, for a large number of issues, company-level agreements prevail and the role of social partners in the management of the unemployment scheme and the vocational training system has been reduced, as the role of the state has expanded.

Individual employment rights are enforced by the French Labour Inspectorate (Inspection du travail) and the employment tribunal system (conseils de prud’hommes). Cases are presented in front of a panel of four lay judges composed of two representatives of both unions and employers.

Representativeness

Since 1966, five trade union confederations have been deemed representative at national level. Prior to 2008, each trade union at local or sectoral level that was affiliated to one of these confederations was also considered to be representative (through the presumption of representativeness). These principles were modified in 2008 by the law on ‘social democracy and working time reform’. Regardless of affiliation, representativeness now depends primarily on the ‘electoral audience’; to be representative and able to participate in negotiations, a trade union must therefore win at least 10% of the votes at workplace level, and 8% at sectoral level.

In terms of national cross-sectoral representativeness in the private sector, the second round of workplace elections in 2017 resulted in representative status being granted to all five unions that had been considered representative previously: the General Confederation of Labour (Confédération générale du travail, CGT); the French Democratic Confederation of Labour (Confédération française démocratique du travail, CFDT); the General Confederation of Labour – Force Ouvrière (Confédération générale du travail – Force Ouvrière, CGT-FO); the French Christian Workers’ Confederation (Confédération française des travailleurs chrétiens, CFTC); and the French Confederation of Professional and Managerial Staff – General Confederation of Professional and Managerial Staff (Confédération française de l’encadrement – confédération générale des cadres, CFE-CGC) (Eurofound, 2017a).

In July 2017, the representativeness of employer organisations was analysed for the first time (see Eurofound, 2017b). The representativeness of the three main employer organisations (see the section ‘Main employer organisations and confederations’) was recognised.

Trade unions

About trade union representation

The term ‘paradox of French unionism’ (Dares, 2008) describes the combination of very low union density with strong union presence at workplace level (see the table below). Trade union density in France is among the lowest in Europe. According to the most recent assessment of union density provided by the Directorate of Research, Economic Studies and Statistics (Direction de l’Animation de la Recherche, des Études et des Statistiques, Dares), it decreased from 11.2% in 2013 to 10.3% in 2019 for the whole territory, in both the private and the public sector (Dares, 2023a). This proportion has been relatively stable over the past 10 years. Statistics show a significant disparity between the public sector, with a rate of 18.1%, and the private sector, with a rate of 7.7%, and unions are particularly strong among permanent full-time employees.

Observers put forward a range of explanations, two of which are particularly salient. First, French unions are weak in terms of membership but are prominent in the workplace, and union membership is often closely linked to union engagement. In addition, almost one French union member in five is an active employee representative. Second, virtually all collective agreements are extended to the entire sector, leading to a remarkably high coverage rate of above 90%. This gives employees a ‘free ride’ – that is, they enjoy the benefits negotiated by unions without having to commit to union membership.

Trade union membership and density, 2010–2019

	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019	Source(s)
Trade union density in terms of active employees (%)*	10.8	n.a.	n.a.	11.0	n.a.	n.a.	10.8	n.a.	n.a.	n.a.	OECD and AIAS, 2021 Administrative data from the main French union confederations
Trade union density in terms of active employees (%)*	10.8	n.a.	n.a.	11.0	n.a.	n.a.	10.8	n.a.	n.a.	10.1	Dares, 2021a
Trade union membership (thousands)**	2,046	2,075	2,086	2,070	2,062	2,067	2,075	2,074	2,071	n.a.	OECD and AIAS, 2021

Notes: * Proportion of employees who are members of a trade union. ** Trade union membership of employees based on (household) labour force surveys or any other surveys (such as working conditions surveys and social attitudes surveys) asking respondents about their union membership in their main job. Trade union membership of employees is derived from the total union membership and adjusted, if necessary, for trade union members outside the active, dependent and employed labour force (i.e. retired workers, self-employed workers, students, unemployed people). n.a., not available.

Il-konfederazzjonijiet u l-federazzjonijiet ewlenin tat-trejdjunjins

It-trejdjunjins huma organizzazzjonijiet nazzjonali. Franza għandha ħames trejdjunjins li huma rikonoxxuti bħala rappreżentattivi fil-livell nazzjonali. Dawn jissemmew fit-tabella hawn taħt. Iċ-ċifri kollha tas-sħubija huma rrappurtati minnhom infushom u, għal xi organizzazzjonijiet, x'aktarx li jiġu stmati żżejjed iżda inqas mis-snin ta' qabel.

Unions oħra għandhom influwenza sinifikanti iżda għadhom m'għandhomx status rappreżentattiv fil-livell transsettorjali nazzjonali. Madankollu, jistgħu jwettqu negozjar kollettiv fil-livell tal-kumpanija jew, jekk jilħqu l-limitu settorjali għall-aħħar elezzjonijiet, fil-livell settorjali.

Il-konfederazzjonijiet u l-federazzjonijiet ewlenin tat-trejdjunjins

Name	Abbreviation	Number of members	Involved in collective bargaining?
General Confederation of Labour (Confédération générale du travail)	CGT	605,606 (2022)	Yes
French Democratic Confederation of Labour (Confédération française démocratique du travail)	CFDT	610,544 (2022)	Yes
General Confederation of Labour – Force Ouvrière (Confédération générale du travail –Force Ouvrière)	CGT-FO	350,000 (2022)	Yes
French Christian Workers’ Confederation (Confédération des travailleurs Chrétiens)	CFTC	140,000 (2022)*	Yes
French Confederation of Professional and Managerial Staff – General Confederation of Professional and Managerial Staff (Confédération française de l’encadrement – Confédération générale des cadres)	CFE-CGC	160,000 (2022)	Yes

Nota: * Skont l-esperti, din iċ-ċifra hija stmata żżejjed; 100,000 ikunu aktar realistiċi.

Għat-tielet darba mir-riforma tar-rappreżentanza tat-trejdjunjins fl-2008 (ara t-taqsima "Rappreżentanza"), il-popolarità tat-trejdjunjins tas-settur privat fil-livelli nazzjonali, interprofessjonali u settorjali ġiet evalwata mis-sehem tagħhom tal-voti tal-ħaddiema. Fis-26 ta' Mejju 2021, il-Ministeru tax-Xogħol ippubblika dejta bbażata fuq ir-riżultati tal-elezzjonijiet fuq il-post tax-xogħol. Madankollu, ir-rata ta' parteċipazzjoni kienet biss ta' 38.24% (meta mqabbla ma' 42.76% fl-2017).

Il-ħames konfederazzjonijiet ewlenin tat-trejdjunjins bi sħubija fl-ekonomija kollha żammew ir-rappreżentanza tagħhom. Is-CFDT kellha 26.77% tal-voti, ftit qabel is-CGT bi 22.96%. Is-CGT-FO ġie t-tielet, bi 15.24% tal-voti, segwit mis-CFE-CGC, bi 11.92%, u s-CFTC, b'9.50%. It-trejdjunjins li nħolqu reċentement, il-Federazzjoni Nazzjonali tal-Unions Indipendenti (Union Nationale des Syndicats Autonomes) u s-Solidarjetà, l-Unità, id-Demokrazija (Union syndicale Solidaires), li għandhom it-tendenza li jieħdu pożizzjoni pjuttost radikali, it-tnejn naqsu milli jilħqu l-limitu ta' 8 % fil-livell nazzjonali, b'punteġġi ta' 5.99 % u 3.68 %, rispettivament.

Skont it-tielet valutazzjoni tar-rappreżentanza tat-trejdjunjins fis-settur pubbliku, ibbażata fuq ir-riżultati tal-elezzjonijiet fuq il-post tax-xogħol li saru mill-1 sat-8 ta' Diċembru 2022, is-CGT tibqa' l-organizzazzjoni ewlenija tat-trejdjunjins għas-servizz pubbliku kollu kemm hu (l-istat, il-gvernijiet lokali u l-isptarijiet), b'20.9% tal-voti, segwita mis-CGT-FO (bi 18.7%) u s-CFDT (bi 18.7%)). Iżda meta wieħed iqis ir-riżultati tal-elezzjonijiet fuq il-post tax-xogħol fis-settur privat, is-CFDT ilha t-trejdjunjin Franċiża ewlenija kemm fis-settur pubbliku kif ukoll fis-settur privat mill-2018.

Ir-riforma tar-rappreżentanza tat-trejdjunjins permezz tal-Liġi tal-20 ta' Awwissu 2008 wasslet għall-modifika profonda tax-xenarju tat-trejdjunjins Franċiżi fil-livelli settorjali u tal-kumpaniji. Xi organizzazzjonijiet, bħas-CFTC u s-CFE-CGC, tilfu r-rappreżentanza tagħhom f'numru sinifikanti ta' setturi. Organizzazzjonijiet oħra, bħall-Federazzjoni Nazzjonali tal-Unions Indipendenti, irċevew rikonoxximent tar-rappreżentanza tagħhom fil-livell settorjali.

Dwar ir-rappreżentanza ta' min iħaddem

Is-sħubija f'organizzazzjonijiet ta' min iħaddem hija volontarja fi Franza, bl-organizzazzjonijiet jikkompetu biex jattiraw membri. Il-biċċa l-kbira ta' dawk li jħaddmu l-pajjiż huma membri ta' mill-inqas organizzazzjoni waħda ta' min iħaddem. B'kuntrast mat-trejdjunjins, id-densità tal-organizzazzjonijiet ta' min iħaddem kienet pjuttost għolja (Traxler, 2004). Skont studju ppubblikat minn Dares (2019), bħala medja waħda minn kull erba' kumpaniji fi Franza kienet membru ta' organizzazzjoni ta' min iħaddem fl-2017, u tnejn minn kull tliet impjegati ħadmu f'dawn il-kumpaniji. Ir-rati ta' kopertura tal-impjegati huma għoljin f'setturi fejn l-impjiegi huma kkonċentrati ħafna madwar ftit kumpaniji kbar (industriji kimiċi u farmaċewtiċi, ħġieġ, kostruzzjoni, xogħlijiet pubbliċi u bankarji). Dan jindika li stimi preċedenti, li kienu jinkludu ċ-ċifri totali ta' membri tal-konfederazzjonijiet kollha, stmaw b'mod qawwi żżejjed ir-rappreżentanza tal-organizzazzjonijiet ta' min iħaddem fi Franza. Ir-raġuni għal dan hija li ħafna kumpaniji huma membri ta' diversi organizzazzjonijiet.

Sħubija u densità ta' organizzazzjonijiet ta' min iħaddem, 2011–2019 (%)

	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019	Source(s)
Employer organisation density in terms of active employees	n.a.	n.a.	n.a.	n.a.	n.a.	n.a.	79.2	n.a.	n.a.	OECD and AIAS, 2021
Employer organisation density in terms of active employees	n.a.	75	75	75	n.a.	n.a.	n.a.	n.a.	n.a.	Visser, 2015
Employer organisation density in terms of private sector establishments*	n.a.	n.a.	34	n.a.	n.a.	n.a.	n.a.	n.a.	40	European Company Survey 2013/2019
Employer organisation membership in private sector establishments	44	n.a.	n.a.	n.a.	n.a.	n.a.	n.a.	n.a.	n.a.	Dares, 2015a
	n.a.	n.a.	n.a.	n.a.	n.a.	n.a.	25.0	n.a.	n.a.	Dares, 2019

Noti: * Perċentwal ta' impjegati li jaħdmu fi stabbiliment li huwa membru ta' kwalunkwe organizzazzjoni ta' min iħaddem li hija involuta fin-negozjar kollettiv.

L-organizzazzjonijiet u l-konfederazzjonijiet ewlenin ta' min iħaddem

Il-Moviment tal-Intrapriżi Franċiżi (Mouvement des Entreprises de France, MEDEF) ġie stabbilit fl-1998 biex jieħu post dak li qabel kien il-Kunsill Nazzjonali ta' Min Iħaddem Franċiż (Conseil national du patronat français, CNPF). Il-MEDEF hija konfederazzjoni b'ħafna saffi ta' organizzazzjonijiet settorjali u territorjali li tiġbor flimkien kumpaniji b'aktar minn 10 impjegati. Hija torganizza 76 federazzjoni li jkopru madwar 600 assoċjazzjoni li l-membri tagħhom huma kumpaniji li jaħdmu fl-istess settur, 13-il organizzazzjoni reġjonali u aktar minn 100 organizzazzjoni dipartimentali jew lokali. Il-MEDEF tfittex li tkopri l-kumpaniji kollha, irrispettivament mid-daqs tagħhom, fis-setturi ġeografiċi u professjonali kollha. Il-membri tagħha koprew madwar 66% tal-forza tax-xogħol totali fis-settur privat fl-2021.

Fis-6 ta' Jannar 2017, il-Konfederazzjoni Ġenerali tal-Intrapriżi Żgħar u Medji (Confédération Générale des Petites et Moyennes Entreprises, CGPME) biddlet isimha għall-Konfederazzjoni tal-Intrapriżi Żgħar u ta' Daqs Medju (Confédération des petites et moyennes entreprises, CPME). Il-konfederazzjoni hija organizzata f'erba' taqsimiet nazzjonali: il-kummerċ, is-servizzi, l-industrija u l-artiġjanat. Hija torganizza 117-il unjoni territorjali u madwar 200 federazzjoni jew assoċjazzjoni tas-snajja. Il-membri tagħha koprew madwar 28% tal-forza tax-xogħol totali fis-settur privat fl-2021.

Fis-17 ta' Novembru 2016, l-Assoċjazzjoni ta' Min Iħaddem tas-Snajja' (Union professionnelle artisanale, UPA) ingħaqdet mal-Unjoni Nazzjonali tal-Professjonijiet Liberi (Union nationale des professions liberales, UNAPL) biex toħloq korp ġdid, l-Unjoni tan-Negozji Lokali (Union des entreprises de proximité, U2P). L-unjin torganizza 119-il federazzjoni jew assoċjazzjoni tas-snajja' u 110-il organizzazzjoni reġjonali jew lokali. Il-membri tagħha koprew madwar 31% tal-forza tax-xogħol totali fis-settur privat fl-2021.

Teżisti wkoll organizzazzjoni ta' min iħaddem li tirrappreżenta s-settur mingħajr skop ta' qligħ, l-Unjoni ta' Min Iħaddem tal-Ekonomija Soċjali (Union des employeurs de l'économie sociale et solidaire, UDES), li qabel kienet l-Unjoni tat-Trejdjunjins u l-Gruppi Rappreżentattivi ta' Min Iħaddem fl-Ekonomija Soċjali (Union de syndicat et groupements d'employeurs représentatifs dans l'économie sociale). L-organizzazzjoni tirrappreżenta 80% ta' min iħaddem is-settur.

L-organizzazzjonijiet u l-konfederazzjonijiet ewlenin ta' min iħaddem

Name	Abbreviation	Numbers of members	Year	Involved in collective bargaining?
Movement of French Enterprises (Mouvement des Entreprises de France)	MEDEF	125,929	2021	Yes
Confederation of Small and Medium-sized Enterprises (Confédération des Petites et Moyennes Entreprises)	CPME	243,397	2021	Yes
Union of Local Businesses (Union des entreprises de proximité)	U2P	203,715	2021	Yes

Ir-riforma tar-rappreżentanza tal-organizzazzjonijiet ta' min iħaddem ġiet adottata bħala parti minn riforma tat-taħriġ vokazzjonali li saret f'Marzu 2014 (permezz tal-Liġi Nru 2014-288 tal-5 ta' Marzu 2014 dwar it-taħriġ vokazzjonali, l-impjiegi u d-demokrazija soċjali). Skont id-Digriet Nru 2015-654 tal-10 ta' Ġunju 2015, biex ikunu rappreżentattivi fil-livell settorjali, l-organizzazzjonijiet ta' min iħaddem iridu jinkludu għadd ta' kumpaniji membri li jirrappreżentaw mill-inqas 8 % tal-kumpaniji kollha affiljati ma' organizzazzjonijiet ta' min iħaddem fis-settur korrispondenti (udjenza tal-kumpaniji membri) jew 8 % tal-impjegati impjegati mill-istess organizzazzjoni fil-livell nazzjonali, interprofessjonali jew professjonali (udjenza tal-impjegati impjegati). Id-digriet jagħti dettalji prattiċi dwar kif jiġi kkalkulat il-limitu ta' 8%. Jispjega wkoll kif l-organizzazzjonijiet ta' min iħaddem jistgħu jopponu ftehim kollettiv jekk jirrappreżentaw kumpaniji affiljati li jimpjegaw aktar minn 50 % tal-forza tax-xogħol ta' kumpaniji affiljati ma' organizzazzjonijiet ta' min iħaddem fis-settur.

L-imsieħba soċjali għadhom involuti ħafna fil-ġestjoni ta' ċerti dispożizzjonijiet tas-sigurtà soċjali, bħall-assigurazzjoni tas-saħħa pubblika, il-benefiċċji tal-qgħad u l-bordijiet tal-assistenza soċjali (paritarisme). L-imsieħba soċjali għandhom ukoll rwol ċentrali fis-sistema ta' assigurazzjoni tas-saħħa privata supplimentari (mutuelles, institutions de prévoyance) u l-pjanijiet tal-pensjonijiet. Barra minn hekk, huma involuti fis-sistema tat-taħriġ vokazzjonali. Is-sistema nazzjonali ta' konċertazzjoni tal-politika hija kkumplimentata minn djalogu soċjali tripartitiku fil-livell reġjonali jew lokali. Il-Liġi Nru 2007-130 tal-31 ta' Jannar 2007 dwar il-modernizzazzjoni tad-djalogu soċjali tagħmilha obbligatorja li jiġu kkonsultati r-rappreżentanti fil-livell nazzjonali tat-trejdjunjins u l-organizzazzjonijiet ta' min iħaddem qabel ma jiġu proposti riformi fl-oqsma tar-relazzjonijiet industrijali, l-impjiegi u t-taħriġ vokazzjonali. Il-gvern għandu jipprovdi lil dawn l-organizzazzjonijiet b'dokument ta' politika li jippreżenta d-'dijanjosi, l-għanijiet u l-għażliet prinċipali' tar-riforma proposta. L-imsieħba soċjali mbagħad ikunu jistgħu jindikaw jekk għandhomx l-intenzjoni li jibdew negozjati u kemm għandhom bżonn żmien biex jilħqu ftehim. Din il-proċedura ma tapplikax f'"sitwazzjonijiet ta' emerġenza"; F'każijiet bħal dawn, il-gvern irid jiġġustifika d-deċiżjoni tiegħu, li tista 'tiġi kkontestata legalment.

Meta jfassal abbozz ta' liġi wara l-proċedura ta' konsultazzjoni, il-gvern mhuwiex obbligat li jadotta l-kontenut ta' ftehim kollettiv kif inhu. Madankollu, skont il-kwistjoni inkwistjoni, hija trid tissottometti abbozz ta' liġi lill-Kummissjoni Nazzjonali tan-Negozjar Kollettiv (Commission nationale de la négociation collective, de l'emploi et de la formation professionnelle, CNNCEFP) għal riformi li jikkonċernaw ir-relazzjonijiet industrijali, l-impjiegi u t-taħriġ vokazzjonali.

L-imsieħba soċjali li huma rrappreżentati minn dan il-korp jistgħu jivvalutaw jekk il-proposti tal-gvern humiex konformi mal-ftehim kollettiv rilevanti jew le u, jekk meħtieġ, jagħtu l-opinjoni tagħhom.

Korpi tripartitiċi u bipartitiċi ewlenin

Name	Type	Level	Issues covered
Economic, Social and Environmental Council (Conseil économique, social et environnemental, CESE)	Tripartite plus*	National	Economic policy, public health, finance
National Collective Bargaining Commission (Commission nationale de la négociation collective, de l’emploi et de la formation professionnelle, CNNCEFP)	Tripartite	National	Collective bargaining, employment, vocational training

Nota: * Djalogu soċjali li jinvolvi organizzazzjonijiet ta' min iħaddem u tat-trejdjunjins, kif ukoll gruppi tas-soċjetà ċivili bħal organizzazzjonijiet mhux governattivi jew akkademiċi.

Fi Franza, l-impjegati huma rappreżentati permezz ta' trejdjunjins u strutturi magħmula minn impjegati eletti direttament mill-ħaddiema kollha. Ir-rappreżentanza għall-ħaddiema ilha obbligatorja mill-1945 fil-postijiet tax-xogħol kollha b'mill-inqas 11 jew 50 impjegat, skont l-istruttura. Dawn il-korpi huma fil-biċċa l-kbira rregolati mil-liġi. Madankollu, hemm lok għar-regolamentazzjoni permezz tan-negozjar kollettiv, peress li l-imsieħba soċjali jistgħu joħolqu korpi ta' informazzjoni u konsultazzjoni permezz ta' ftehim kollettiv biex itejbu l-informazzjoni u l-konsultazzjoni fi ħdan il-kumpaniji. L-imsieħba soċjali jistgħu jinnegozjaw titjib fil-faċilitajiet għar-rappreżentanti tal-impjegati, bħal aktar ħin liberu mħallas jew aktar riżorsi. Mir-riforma tax-xogħol tal-2017, ix-xenarju tar-rappreżentanza tal-impjegati fil-livell tax-xogħol inbidel. Dan huwa dovut għall-għaqda tat-tliet korpi ewlenin ta' informazzjoni u konsultazzjoni tal-impjegati fil-kumpaniji kollha – ir-rappreżentanti tal-persunal (délégués du personnel), il-kunsill tax-xogħol (comité d'entreprise), u l-kumitat tas-saħħa, is-sigurtà u l-kundizzjonijiet tax-xogħol – f'kumitat soċjali u ekonomiku (comité social et économique, CSE). Is-CSE kellha tiġi ffurmata fil-kumpaniji kollha kkonċernati sa mhux aktar tard mill-1 ta' Jannar 2020.

Trejdjunjins

Mill-1968 'l hawn, id-drittijiet tat-trejdjunjins ġew rikonoxxuti u t-trejdjunjins kienu intitolati li jaħtru shop stewards (délégués syndicaux) f'kumpaniji b'mill-inqas 50 impjegat (il-Kodiċi tax-Xogħol, l-Artikoli L2143-1 sa L2143-23). Dawn ir-rappreżentanti għandhom is-setgħa li jinnegozjaw u jiffirmaw ftehimiet kollettivi fil-livell tal-kumpanija. Korpi oħra ta' rappreżentanza tal-ħaddiema m'għandhomx din is-setgħa jekk ikun hemm mill-inqas shop steward wieħed. Mir-riforma tar-rappreżentanza fl-2008, it-trejdjunjins li ma jitqisux rappreżentattivi f'impriża setgħu jaħtru "rappreżentant tal-union" (représentant de la section syndicale) (il-Kodiċi tax-Xogħol, l-Artikoli L2142-1-1 sa L2142-1-4), li għandu drittijiet simili għal shop steward maħtur ħlief id-dritt li jinnegozja ftehimiet kollettivi. F'konformità ma' ftehim kollettiv ta' maġġoranza, l-amministraturi tal-ħwienet jistgħu jittrasferixxu s-setgħa ta' negozjar kollettiv tagħhom lis-CSE, li mbagħad tkun tista' tinnegozja u tifforma ftehimiet kollettivi.

Kumitati soċjali u ekonomiċi

Is-CSEs huma entitajiet ġuridiċi, u bħala korpi kolleġġjali huma magħmula minn membri eletti mill-impjegati, rappreżentanti tal-maniġment tal-kumpanija u rappreżentanti nominati mill-unjins (il-Kodiċi tax-Xogħol, l-Artikoli L2311-1 sa L.2315-22). Il-membri huma eletti mill-ħaddiema kollha f'kull stabbiliment tas-settur privat b'aktar minn 10 impjegati. Is-CSEs progressivament issostitwixxew il-korpi eletti attwali (ir-rappreżentanti tal-persunal, il-kunsilli tax-xogħol, u s-saħħa, is-sigurtà u l-kundizzjonijiet tax-xogħol committees_; ara t-tabella fil-section_ li ġejja), bil-proċess jitlesta sal-1 ta' Jannar 2020.

Is-CSEs jistgħu jiġu ffurmati kemm fil-livell tal-kumpanija kif ukoll fil-livell tal-istabbiliment, meta tiġi stabbilita wkoll CSE ċentrali. Is-CSEs jirċievu informazzjoni minn min iħaddem dwar kwistjonijiet bħall-aspetti ekonomiċi u soċjali tal-kumpanija u t-teknoloġija l-ġdida. Huma kkonsultati wkoll dwar id-direzzjoni strateġika tal-kumpanija. Barra minn hekk, huma jipparteċipaw f'konsultazzjonijiet formali ma' min iħaddem dwar suġġetti bħas-sensji u t-taħriġ vokazzjonali (mingħajr setgħa formali ta' negozjar) u huma responsabbli għall-ġestjoni tal-attivitajiet soċjali u kulturali li għalihom għandhom baġit, li huwa ffissat bi ftehim kollettiv. Inkella, is-CSEs għandhom baġit li jiffunzjona ugwali għal 0.2% tal-pagi annwali tal-kumpaniji tagħhom, jew 0.22% f'kumpaniji b'aktar minn 2,000 impjegat. Is-CSEs jieħdu f'idejhom ukoll il-kompiti tad-delegati preċedenti tal-persunal (jippreżentaw ilmenti individwali u kollettivi lill-maniġment u jiżguraw l-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni u l-ftehimiet kollettivi) u r-rwol tal-kumitat tas-sikurezza u l-kundizzjonijiet tax-xogħol.

Fi grupp ta' kumpaniji, jista' jinħoloq kunsill tax-xogħol fil-livell ta' grupp (comité de groupe) (il-Kodiċi tax-Xogħol, l-Artikoli L2331-1 sa L2335-1), li jgawdi drittijiet simili għal dawk tal-kunsilli tax-xogħlijiet ordinarji. Kumpanija b'operazzjoni madwar l-Ewropa kollha tista' toħloq kunsill tax-xogħlijiet Ewropew (comité d'entreprise européen) (il-Kodiċi tax-Xogħol, l-Artikoli L2341-1), li jista' jingħaqad, skont il-Kodiċi tax-Xogħol, ma' kunsill tax-xogħol fil-livell tal-grupp, jekk ir-rappreżentanti tal-impjegati jaqblu.

Mill-implimentazzjoni tal-Liġi Nru 2015-994 tas-17 ta' Awwissu 2015, ġew stabbiliti kumitati reġjonali bipartitiċi (commissions syndical paritaires interprofessionnelles) fit-13-il reġjun Franċiż biex joffru lill-4.6 miljun impjegat li jaħdmu f'intrapriżi żgħar u ta' daqs medju b'inqas minn 11-il impjegat kopertura minn korp ta' informazzjoni u konsultattiv (Kodiċi tax-Xogħol, Artikolu L.2234-1). Ir-rwol tal-kumitat huwa li jipprovdi informazzjoni legali jew pariri lill-impjegati u lil min iħaddem; li jiddiskutu u jadotta pariri jew dikjarazzjonijiet dwar kwistjonijiet relatati mal-intrapriżi żgħar u ta' daqs medju (taħriġ professjonali, impjiegi, saħħa u sigurtà, u t-tbassir u l-ġestjoni tal-ħiliet).

Skont Dares (2022a), fl-2020, 41.4% tal-kumpaniji b'10 impjegati jew aktar fis-settur privat mhux agrikolu (0.5 punti perċentwali inqas milli fl-2019), li jirrappreżentaw 78.4% tal-impjegati fil-qasam, kienu koperti minn mill-inqas korp wieħed ta' rappreżentanza tal-impjegati. Jista' jiġi osservat li l-kunsilli tax-xogħol huma preżenti f'35% tal-kumpaniji. Dawn il-kumpaniji jimpjegaw 74% tal-impjegati. Is-CSEs huma preżenti f'35.5% tal-kumpaniji; Dawn il-kumpaniji jimpjegaw 74.9% tal-impjegati. Fiż-żmien tal-istħarriġ, 5.6% tal-kumpaniji għad kellhom korp wieħed jew aktar fis-seħħ li kienu jeżistu qabel ir-riforma tal-2017 b'elezzjonijiet ġodda possibbilment isiru aktar tard fis-sena. It-tnaqqis fil-preżenza tad-delegati tal-unjins, li beda fl-2019, kompla fl-2020. Il-kumitati tas-saħħa, is-sigurtà u l-kundizzjonijiet tax-xogħol, li huma obbligatorji f'kumpaniji bi 300 impjegat jew aktar li waqqfu korpi ġodda ta' rappreżentanza tal-impjegati, huma preżenti f'79.4% ta' dawn il-kumpaniji. Huma preżenti wkoll f'21.0% tal-kumpaniji b'50 sa 299 impjegat.

Kumitati tekniċi

Korpi ta' informazzjoni u konsultazzjoni jeżistu wkoll fis-settur pubbliku, iżda l-organizzazzjoni tagħhom hija differenti minn dik fis-settur privat. Il-korpi konsultattivi ewlenin fis-settur pubbliku huma l-kumitati tekniċi.

Ir-riforma tan-negozjar kollettiv fis-settur pubbliku miġjuba mil-Liġi Nru 2010-751 tal-5 ta' Lulju 2010 tbiddel il-mod kif tiġi vvalutata r-rappreżentanza tat-trejdjunjins fis-settur pubbliku, f'konformità mar-regolamenti li ilhom fis-seħħ fis-settur privat mill-2008. Minn mindu ġiet implimentata din il-leġiżlazzjoni, l-elezzjonijiet fuq il-post tax-xogħol iddeterminaw sa liema punt it-trejdjunjins huma involuti fin-negozjati, jistgħu jiffirmaw ftehimiet u jkollhom siġġijiet f'korpi konsultattivi tripartitiċi.

Il-kumitat tekniku għandu kompetenzi differenti skont id-diviżjonijiet tas-servizz ċivili li jappartjeni għalihom, pereżempju s-servizz ċivili nazzjonali, l-isptarijiet pubbliċi jew il-gvern lokali.

Ir-regolamentazzjoni, il-kompożizzjoni u l-kompetenzi tal-korp rappreżentattiv

Body	Regulation	Composition	Competences/involvement in company-level collective bargaining	Thresholds for/rules on when the body needs to be/can be set up
Trade union representative(s) (délégué syndical, DS)	Regulation codified by law in the Labour Code	Trade union delegate(s)	Involved in company-level collective bargaining and are mandated to defend workers’ interests	In establishments or companies with 50 employees or more.
Social and economic committee (comité social et économique, CSE) (since September 2017)	Regulation codified by law in the Labour Code	Elected employees, representatives, management and, in companies with 50 employees or more, trade union representatives.	Involved in company-level collective bargaining under certain conditions – that is, if trade union representation is not present or if a majority collective agreement transfers the power of negotiation from trade union representative(s) to the committee.	In establishments or companies with 11 employees or more.