Νεολαία

03 July 2019

Η διαμόρφωση ευνοϊκού περιβάλλοντος για να μεγαλώσουν, να μάθουν και να εργαστούν οι νέοι αποτελεί βασικό στόχο για την Ευρώπη και για το Eurofound – αλλά επί του παρόντος ο τομέας αυτός αντιμετωπίζει ιδιαίτερες προκλήσεις. Οι νέοι αποτελούσαν ανέκαθεν σημαντικό σημείο εστίασης της πολιτικής σε επίπεδο ΕΕ, γεγονός που σήμερα ισχύει ακόμη περισσότερο. Στο πλαίσιο της τρέχουσας στρατηγικής της ΕΕ για τη νεολαία (2010–2018) έχουν τεθεί δύο δύσκολοι στόχοι. Ο πρώτος είναι η εξασφάλιση περισσότερων και ίσων ευκαιριών για τους νέους στην εκπαίδευση και την αγορά εργασίας. Ο δεύτερος είναι η ενθάρρυνση των νέων να είναι ενεργοί πολίτες και να συμμετέχουν στην κοινωνία.

Η αντιμετώπιση της κρίσης ανεργίας των νέων κατέχει υψηλή θέση στην πολιτική ατζέντα της Ευρώπης. Στις 7 Δεκεμβρίου 2016, η Επιτροπή εξέδωσε ανακοίνωση με τίτλο Επένδυση στη νεολαία της Ευρώπης. Πρόκειται για μια ανανεωμένη προσπάθεια στήριξης των νέων με τη μορφή μιας δέσμης μέτρων για τη νεολαία. Η δέσμη μέτρων περιλαμβάνει καλύτερες ευκαιρίες πρόσβασης στην απασχόληση, μέσω του προγράμματος «Εγγυήσεις για τη νεολαία» και της πρωτοβουλίας για την απασχόληση των νέων, καλύτερες ευκαιρίες μέσω της εκπαίδευσης και της κατάρτισης, καθώς και καλύτερες ευκαιρίες για αλληλεγγύη, μαθησιακή κινητικότητα και συμμετοχή.

Στη δέσμη μέτρων αναλαμβάνεται η δέσμευση για χάραξη πολιτικών βάσει αποδεικτικών στοιχείων, ενώ η αποστολή του Eurofound για την παροχή γνώσεων που συμβάλλουν στην ανάπτυξη κοινωνικών και εργασιακών πολιτικών έχει ιδιαίτερη σημασία στο πλαίσιο αυτό. Στο έγγραφο προγραμματισμού του Eurofound για την περίοδο 2017-2020, τα ζητήματα της νεολαίας θα αντιμετωπιστούν στο πλαίσιο διαφόρων στρατηγικών θεματικών τομέων, στους οποίους περιλαμβάνονται ειδικότερα οι εύρυθμες αγορές εργασίας χωρίς αποκλεισμούς, η ποιότητα ζωής και ποιότητα της κοινωνίας, καθώς και η πρόσβαση στις δημόσιες υπηρεσίες.

Το έργο του Eurofound

Έως σήμερα, το Eurofound έχει παραγάγει πολύ μεγάλο έργο σχετικά με τα ζητήματα της νεολαίας όσον αφορά την απασχόληση, την ποιότητα ζωής και την κοινωνική συνοχή.

Βασικές συνεισφορές: Κρίση και θέσεις εργασίας

Οι νέοι έχουν πληγεί πολύ έντονα από την κρίση. Η ανεργία στην ΕΕ ανήλθε στο πρωτοφανές επίπεδο του 10,9% το πρώτο τρίμηνο του 2013, αλλά το ποσοστό της ανεργίας των νέων κάτω των 25 ήταν πολύ υψηλότερο, αγγίζοντας το 23,5%. Στην Ελλάδα και στην Ισπανία, περισσότεροι από τους μισούς νέους ήταν άνεργοι, ενώ τα ποσοστά στην Πορτογαλία (38,2%) και στην Ιταλία (37,8%) ήταν επίσης εξαιρετικά υψηλά.

Με την ανεργία των νέων σε τόσο υψηλά επίπεδα, τα καίρια ερωτήματα που τίθενται είναι: «Πού είναι οι θέσεις εργασίας;» και «Με ποιον άλλον τρόπο μπορούν να βοηθηθούν οι νέοι;» Το πρόσφατο έργο του Eurofound παρέχει ευρύ φάσμα χρήσιμων πληροφοριών για την ανάπτυξη πολιτικής για τους νέους, καθώς εξετάζει:

  • την παροχή στήριξης για νεοφυείς επιχειρήσεις νέων
  • την επιχειρηματικότητα των νέων στην Ευρώπη
  • τη χαρτογράφηση της μετακίνησης των νέων στην Ευρώπη
  • τη νεολαία και την εργασία και δείκτες πολιτικής για τη βελτίωσή της
  • την παροχή στήριξης στους εργαζομένους νεαρής ηλικίας κατά τη διάρκεια της κρίσης και τη συμβολή των κοινωνικών εταίρων και των δημόσιων αρχών
  • τις εμπειρίες από το πρόγραμμα «Εγγυήσεις για τη νεολαία» στη Φινλανδία και τη Σουηδία.

Βασικές συνεισφορές: ΕΕΑΚ και αποκλεισμός

Όσο σοβαρό κι αν είναι το φαινόμενο της ανεργίας των νέων, αποτελεί μόνο μέρος του προβλήματος. Μια ιδιαίτερη πρόκληση που αναδύεται λόγω του δυσανάλογου αντίκτυπου της ύφεσης στους νέους κάτω των 30 ετών, ακόμη και σε αυτούς με υψηλότερο μορφωτικό επίπεδο, είναι τα περίπου 12,5 εκατομμύρια των νέων 15-29 ετών που βρίσκονται εκτός εκπαίδευσης, απασχόλησης ή κατάρτισης (ΕΕΑΚ). Το Eurofound έχει θέσει ως στόχο να κατανοήσει τις οικονομικές και κοινωνικές συνέπειες της απομάκρυνσης των νέων από την αγορά εργασίας και από την εκπαίδευση. Βλέπε το εκτενές έργο του Eurofound στον θεματικό τομέα των ΕΕΑΚ.

Πέραν της κρίσης, ορισμένοι νέοι αντιμετωπίζουν ιδιαίτερες δυσκολίες όσον αφορά την πρόσβασή τους στην απασχόληση: για παράδειγμα, όσοι έχουν κάποια αναπηρία ή άλλα προβλήματα υγείας έχουν 40% περισσότερες πιθανότητες να βρεθούν στην κατηγορία των ΕΕΑΚ σε σύγκριση με τους υπόλοιπους. Ο καταλληλότερος τρόπος αντιμετώπισης των δυσκολιών αυτών είναι η εφαρμογή πολιτικής ενεργητικής ένταξης. Το Eurofound ανέλυσε την πολιτική ενεργητικής ένταξης για νέους με αναπηρία ή προβλήματα υγείας σε 11 κράτη μέλη της ΕΕ.

Η διάσταση της νεολαίας στις έρευνες του Eurofound

Η διάσταση της νεολαίας είναι σημαντική σε πολλούς τομείς της έρευνας του Eurofound. Η τρίτη Έρευνα για την Ποιότητα Ζωής στην Ευρώπη (EQLS) 2012 εντόπισε σημαντικές διαφορές μεταξύ των ηλικιακών ομάδων ως προς την ποιότητα ζωής, την κοινωνική ένταξη και την ποιότητα της κοινωνίας. Οι διαφορές αυτές μπορούν να εξεταστούν αναλυτικά χρησιμοποιώντας το ηλικιακό φίλτρο του εργαλείου χαρτογράφησης των ερευνών EQLS. Τα δεδομένα EQLS χρησιμοποιήθηκαν επίσης για τη σύνταξη συνοπτικής ενημερωτικής έκθεσης πολιτικής του 2014 για την κοινωνική κατάσταση των νέων στην Ευρώπη (παρουσιάζεται κατωτέρω).

Η πέμπτη Ευρωπαϊκή Έρευνα για τις Συνθήκες Εργασίας (EWCS) 2010 αποκάλυψε ότι ορισμένες πτυχές των συνθηκών εργασίας των νέων εργαζομένων (κάτω των 25 ετών) διαφέρουν σημαντικά σε σχέση με τις αντίστοιχες πτυχές των εργαζομένων μεγαλύτερης ηλικίας. Πιο πρόσφατα, βάσει δεδομένων από την έκτη Ευρωπαϊκή Έρευνα για τις Συνθήκες Εργασίας (EWCS) του 2015, διαπιστώθηκε ότι σταδιακά μειώνεται το χάσμα δεξιοτήτων μεταξύ νεότερων και μεγαλύτερων εργαζομένων. Περισσότερες πληροφορίες είναι διαθέσιμες μέσω του εργαλείου χαρτογράφησης των ερευνών EWCS.

Εστίαση: Κοινωνική κατάσταση των νέων στην Ευρώπη

1 Απριλίου 2014 - Η συνοπτική αυτή ενημερωτική έκθεση πολιτικής βασίζεται σε ευρήματα της έρευνας του Eurofound για την Ποιότητα Ζωής στην Ευρώπη (EQLS) και άλλων ερευνητικών έργων, για να διαμορφώσει σειρά δεικτών πολιτικής. Εξετάζει την ποιότητα ζωής των νέων στην Ευρώπη, εστιάζοντας σε παραμέτρους όπως οι συνθήκες διαβίωσης, ο κοινωνικός αποκλεισμός, οι σχέσεις και οι πηγές στήριξης, καθώς και η συμμετοχή στην κοινωνία και σε κοινωνικές/πολιτιστικές δραστηριότητες.
Ευρήματα του Ιδρύματος – Κοινωνική κατάσταση των νέων στην Ευρώπη

Ongoing work

Highlights (8)

Όλες (136)

Publications (58)

Articles (32)

News (28)

Events (18)