Openbare diensten

30 april 2020

Openbare diensten, zoals gezondheidszorg, onderwijs, maatschappelijke zorg en vervoer, zijn essentieel om een hoge mate van sociale bescherming, sociale samenhang en sociale inclusie te bereiken. In een veranderend maatschappelijk en demografisch landschap is het echter de kwaliteit van en de toegang tot openbare diensten die bepalend zijn voor hun succes.

De uitdaging voor beleidsmakers is de opzet en de verstrekking van gezondheidszorg en sociale voorzieningen te laten voldoen aan de uiteenlopende behoeften van burgers. Die uitdaging is in de afgelopen jaren moeilijker geworden door ernstige financiële beperkingen en door een toegenomen vraag, deels door de demografische vergrijzing en deels door de toestroom van vluchtelingen naar Europa. Naast de betaalbaarheid en de kwaliteit, duiken er nieuwe moeilijkheden op. Onder meer het risico dat nieuwe digitale kanalen voor dienstverlening reeds kansarme samenlevingen nog verder isoleren, alsook eventuele moeilijkheden om normen voor de toegang tot en de kwaliteit van diensten hoog te houden.

Het sociaal investeringspakket van de Commissie, dat in 2013 werd gelanceerd, spoort lidstaten aan om meer nadruk te leggen op openbare diensten van hoge kwaliteit. Daarnaast wordt in de strategie van de Commissie voor een digitale eengemaakte markt, goedgekeurd in 2015, het accent gelegd op het moderniseren van openbare diensten als een manier om het concurrentievermogen te vergroten. Het kiezen voor nieuwe technologieën, online openbare diensten en grensoverschrijdende interoperabiliteit is van essentieel belang om de kostenefficiëntie en kwaliteit van diensten te vergroten. In april 2017 lanceerde de Commissie het pakket over de Europese pijler van sociale rechten, waarvan enkele hoofdbeginselen zijn: toegang tot onderwijs van goede kwaliteit, opvang en onderwijs voor jonge kinderen, gezondheidszorg, sociale huisvesting en andere essentiële diensten.

Het werk van Eurofound

De Stichting onderzoekt de behoeften van de burgers in het algemeen en heeft daarbij speciale aandacht voor jongeren, ouderen, personen met lichamelijke of geestelijke gezondheidsproblemen en personen met een migrantenachtergrond. Ze monitort en analyseert veranderingen in openbare diensten als gevolg van budgettaire beperkingen, beleidsveranderingen, technologische vooruitgang en digitalisering. Aan de hand van uitgebreide casestudy's bestudeert de Stichting in het kader van haar onderzoek naar openbare diensten ook de zienswijzen van dienstverleners en hun respons op veranderende behoeften van de gebruikers.

Belangrijkste bijdragen

Bij de analyse in het kader van de Europese enquête naar de levenskwaliteit (EQLS) van de Stichting wordt gekeken naar de impact van de crisis op de Europese samenleving en hoe de Europeanen de kwaliteit van de samenleving en van de openbare diensten ervaren. In uitgebreide studies wordt nader ingegaan op enkele belangrijke thema's, zoals de effecten van de economische crisis en welzijnshervormingen op levensstandaarden en de kwaliteit van de samenleving.

Meer bepaald is, aan de hand van EQLS-gegevens, onderzoek verricht naar sociale ongelijkheden op vier kritieke terreinen: gezondheid, levensstandaard, productieve en persoonlijk gewaardeerde activiteiten en het leven in individueel, familie- en sociaal verband. Gezinnen zijn ook onderwerp van analyse geweest. Daarbij is gekeken naar de veranderende levenskwaliteit in de hele EU voor verschillende typen gezinnen met kinderen en zijn hun levensstandaard en maatschappelijke situatie vergeleken. 

Andere aandachtsgebieden waren de sociale en economische kosten en gevolgen van slechte huisvesting en de toegenomen particuliere levering van ziekenhuisdiensten in heel Europa. Verder is de impact van de groeiende instroom van mobiele burgers op de openbare diensten van de lidstaten van de EU onderwerp van debat geweest.

Maatregelen ter ondersteuning van de sociale inclusie van jongeren en ervaringen met de toepassing van de jongerengarantie waren belangrijke thema's voor de Stichting. Daarnaast hebben de toegang tot opvang en onderwijs voor jonge kinderen en de kwaliteit van dergelijke diensten meer aandacht gekregen in de beleidsdiscussie op EU-niveau en stonden ze ook centraal in het onderzoek van de Stichting.

Met behulp van gegevens uit de vierde EQLS (2016) zal de Stichting in het kader van haar onderzoek bestuderen hoe goed openbare diensten tegemoetkomen aan de behoeften van maatschappelijke groepen, om beleidsmakers te helpen voorzien in adequate en passende sociale voorzieningen. De Stichting zal zich buigen over de impact van de digitalisering over maatschappelijke en geografische grenzen heen, door te bestuderen hoe nieuwe technologieën de opzet en de verstrekking van gezondheidszorg en sociale voorzieningen kunnen ondersteunen.

Ongoing work

Other topics addressed will include:

  • Examining services for labour market integration of people with disabilities based on data from the 4th EQLS to support policymaking in designing relevant and efficient services
  • Mapping developments in advisory for household debt in EU countries as well as identifying barriers to access these services to combat poverty and assessing take-up
  • Analysing differences and inequalities in access to social services of general interest in the EU and assessing the nature and extent of convergence/divergence

 

Highlights (11)

Alle (173)

Publications (88)

Articles (51)

News (18)

Events (16)