Przejdź do treści głównej
Ta strona została przetłumaczona za pomocą tłumaczenia maszynowego. Prosimy o odwiedzenie oryginalnej wersji w języku angielskim oraz zapoznanie się z polityką językową Eurofound.
Disabled archery group
Temat
Ostatnia aktualizacja: 7 July 2026

Niepełnosprawność i choroby przewlekłe

Niepełnosprawność lub choroba przewlekła jest szeroko definiowana jako utrzymujący się stan zdrowia, który ogranicza codzienne czynności danej osoby lub jej zdolność do interakcji z otaczającym światem na równych zasadach z innymi. Wraz ze starzeniem się społeczeństwa UE rośnie liczba osób niepełnosprawnych lub cierpiących na przewlekłe schorzenia. Dla wielu Europejczyków niepełnosprawnych lub cierpiących na choroby przewlekłe istnieje wiele przeszkód, które uniemożliwiają im pełne uczestnictwo w życiu codziennym, a dostęp do rynku pracy pozostaje jednym z głównych wyzwań. Promowanie aktywnej integracji i praw osób z niepełnosprawnościami lub osób cierpiących na choroby przewlekłe w społeczeństwie jest jednym z priorytetów programu UE.

Poniżej znajdziesz najnowsze treści na ten temat.

7 July 2026
Narzędzia polityki zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami do angażowania pracodawców – Dokument wstępny
Niniejszy dokument analizuje kontekst polityki UE dotyczący udziału osób z niepełnosprawnościami na rynku pracy, omawia główne bariery stojące za luką zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami oraz przedstawia narzędzia polityczne i praktyki w miejscu pracy wspierające ich zatrudnienie, utrzymanie i rozwój kariery.
Daphne Ahrendt+2
Raport dostosowany do potrzeb klienta
12 November 2025
Paths towards independent living and social inclusion in Europe for people with a disability - Background paper
This background paper looks at the EU policy context regarding deinstitutionalisation for people with long-term care needs, analyses trends and outlines strategies supporting independent living.
Marie Hyland+2
Raport dostosowany do potrzeb klienta
4 February 2025
Respondents with disabilities hit harder by unmet medical needs
Eurofound’s 2024 e-survey shows that people with disabilities in Europe are more than twice as likely as others to face unmet medical needs, with 40% reporting barriers in accessing healthcare. Financial situation, age, employment status and limited transport, especially in rural areas, are among the main reasons, underscoring persistent inequalities despite EU commitments to equal treatment.
Daphné Chédorge-Farnier+1
Artykuł

Zły stan zdrowia psychicznego dotyka dużą część osób niepełnosprawnych i wymaga pilnej uwagi w celu zmniejszenia powszechnego ryzyka depresji wśród tej grupy obywateli.

Osoby z niepełnosprawnościami zgłaszają większe trudności w wiązaniu końca z końcem, większą niestabilność finansową i wyższe zaległości niż osoby bez niepełnosprawności. Zwiększenie ich udziału w rynku pracy ma zasadnicze znaczenie dla rozwiązania problemu tej dużej różnicy w sytuacji finansowej.

Uczestnictwo w rynku pracy pozostaje wyzwaniem dla osób z niepełnosprawnościami, a pandemia COVID-19 spotęgowała to nasilenie. Różnorodne przeszkody – począwszy od stereotypów związanych z niepełnosprawnością, a skończywszy na braku strategicznej wizji zarządzania – utrudniają osobom niepełnosprawnym zatrudnienie na otwartym rynku pracy.

Środki wspierania rynku pracy muszą uwzględniać niepełnosprawność i dostosowywać działania polityczne w taki sposób, aby wspierać integrację zawodową osób niepełnosprawnych. Wszystkie podmioty – rządy, pracodawcy i organizacje pozarządowe reprezentujące głos osób z niepełnosprawnościami – odgrywają ważną rolę w udzielaniu wsparcia.

Chociaż wspieranie i promowanie uczestnictwa osób z niepełnosprawnościami w rynku pracy ma zasadnicze znaczenie, należy również wprowadzić odpowiednie i sprzyjające włączeniu społecznemu mechanizmy ochrony socjalnej, aby zapewnić dostępność wsparcia dla wszystkich osób z niepełnosprawnościami, niezależnie od ich statusu zatrudnienia.

Nierówności zdrowotne i dochodowe są ze sobą ściśle powiązane, przy czym osoby z najniższego kwintyla dochodów są prawie trzy razy bardziej narażone na niepełnosprawność niż osoby z górnych 20%. W czasie pandemii zwiększyły się również nierówności w dostępie do usług zdrowotnych w zależności od dochodów: w 2020 r. ryzyko niezaspokojenia potrzeb medycznych osób z najniższego kwintyla dochodów było 5,4 razy wyższe niż osób z górnych 20 proc., co pokazuje, że polityka koncentrująca się na zmniejszaniu nierówności dochodowych może również zmniejszać nierówności zdrowotne.

Opierając się na danych z europejskiego badania jakości życia (EQLS) i europejskiego badania warunków pracy (EWCS), a także innych badań, Eurofound bada nierówności i wyzwania, przed którymi stoją osoby z niepełnosprawnościami, oraz podejścia polityczne, które można zbadać.

Dane z "Życie i praca w UE" rzucają światło na sytuację osób z niepełnosprawnościami w czasie pandemii, porównując ich sytuację w odniesieniu do dostępu do opieki zdrowotnej, dobrostanu psychicznego, sytuacji finansowej i optymizmu co do przyszłości.

W ramach badań przeanalizowano również zmiany polityczne w państwach członkowskich UE mające na celu wspieranie integracji osób niepełnosprawnych na otwartym rynku pracy, ze szczególnym uwzględnieniem trzech etapów: podjęcia zatrudnienia, pozostania na rynku pracy i powrotu do pracy po nieobecności. Przeanalizowano w nim mechanizmy i skuteczność środków z zakresu polityki obowiązujących przed pandemią oraz przedstawiono zaktualizowaną analizę wczesnych środków z zakresu polityki wprowadzonych w następstwie pandemii.

 

Inne badania obejmowały szereg tematów:

  • Pracownicy zajmujący się opieką długoterminową, określając warunki pracy i charakter zatrudnienia oraz rolę rokowań zbiorowych w sektorze, a także podkreślając znaczenie siły roboczej w poprawie jakości życia i perspektyw zatrudnienia osób starszych i osób z niepełnosprawnościami

  • Dostęp do usług opiekuńczych, takich jak wczesna edukacja i opieka nad dzieckiem, opieka zdrowotna i opieka długoterminowa, obejmuje kwestię dostępu do tych usług dla osób niepełnosprawnych, a także koncentruje się na wczesnej edukacji i opiece nad dziećmi niepełnosprawnymi i ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi

  • Jak reagować na przewlekłe problemy zdrowotne w miejscu pracy, badając rozpowszechnienie chorób przewlekłych, ich wpływ na zdolność do pracy, zakres, w jakim miejsca pracy dostosowują się do potrzeb pracowników oraz wpływ tego na jakość pracy i zrównoważony charakter pracy

  • Sytuacja społeczna i sytuacja osób niepełnosprawnychzatrudnieniu, z uwzględnieniem zmian zachodzących w czasie w zakresie zatrudnienia, kształcenia i szkolenia, uczestnictwa w życiu społecznym, ochrony socjalnej i opieki zdrowotnej, we wszystkich obszarach priorytetowych europejskiej strategii w sprawie niepełnosprawności

  • Możliwości zatrudnienia dla osób biernych zawodowo, które mają trudności z wejściem na rynek pracy lub ponownym wejściem na rynek pracy, oraz powody takiego stanu rzeczy

  • Możliwości zatrudnienia dla osób z chorobami przewlekłymi, takimi jak choroby układu krążenia, nowotwory, przewlekłe choroby układu oddechowego, cukrzyca, stwardnienie rozsiane, zapalenie stawów i problemy ze zdrowiem psychicznym

  • Aktywna integracja młodych ludzi z niepełnosprawnościami lub mających problemy zdrowotnegrupy borykającej się ze szczególnymi trudnościami w dostępie do zatrudnienia, z naciskiem na ocenę realizacji polityki aktywnej integracji na szczeblu krajowym

3 marca 2021 r. Komisja Europejska przedstawiła strategię na rzecz praw osób z niepełnosprawnościami na lata 2021–2030. Opierając się na poprzedniej 10-letniej strategii na lata 2010–2020, ma ona na celu zapewnienie, aby osoby z niepełnosprawnościami mogły w pełni uczestniczyć w życiu społecznym na równych zasadach z innymi osobami. Chociaż w ostatnich dziesięcioleciach poczyniono postępy w zakresie dostępu do opieki zdrowotnej, edukacji, zatrudnienia, rekreacji i udziału w życiu politycznym, nadal pozostaje wiele do zrobienia, aby usunąć bariery. Określono w nim kluczowe inicjatywy w ramach trzech głównych tematów: prawa UE; niezależne życie i autonomia; niedyskryminacji i równości szans. Jako inicjatywę przewodnią w 2022 r. Komisja przedstawiła pakiet mający na celu poprawę sytuacji osób z niepełnosprawnościami na rynku pracy. A w 2024 r. osiągnięto porozumienie polityczne w sprawie wniosku Komisji dotyczącego dyrektywy ustanawiającej europejską kartę osoby niepełnosprawnej i europejską kartę parkingową dla osób z niepełnosprawnościami.

niepełnosprawności wpisuje się w na rzecz Europejskiego filaru praw socjalnych, przedstawiony przez Komisję 4 marca 2021 r. Filar, formalnie proklamowany przez instytucje UE w listopadzie 2017 r., odzwierciedla wspólne zobowiązanie do zapewnienia pracownikom w UE zdrowego, bezpiecznego i dobrze dostosowanego środowiska pracy. Podkreśla prawo do równego traktowania i równych szans w zakresie zatrudnienia, ochrony socjalnej, edukacji oraz dostępu do towarów i usług dostępnych dla ogółu społeczeństwa, bez względu na niepełnosprawność. 

10-letnia strategia stanowi ramy wspierania działań na szczeblu UE i państw członkowskich w celu wdrożenia Konwencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych, przyjętej przez ONZ w 2006 r.

To jest wybór najważniejszych wyników dla tego tematu.

Badacze Eurofound dzielą się wiedzą ekspercką i można się z nimi kontaktować w sprawie pytań oraz zapytań mediów.

Daphne Ahrendt

Senior research manager
Social policies research

Daphne Ahrendt jest starszym kierownikiem ds. badań w dziale polityki społecznej w Eurofound. Od czasu dołączenia do Eurofound w 2013 r. jej praca obejmuje szeroki zakres obszarów polityki społecznej. Obecnie koordynuje działania Eurofoundu w zakresie zarządzania badaniami i ich opracowywania, a także kieruje przygotowaniem i analizą e-ankiet dotyczących COVID-19. Daphne ma ponad 20-letnie doświadczenie jako badaczka pracująca nad międzynarodowymi badaniami ankietowymi, wcześniej pracowała w Dziale Eurobarometru w Komisji Europejskiej oraz w Narodowym Centrum Badań Społecznych w Londynie, gdzie pracowała nad Międzynarodowym Programem Badań Społecznych. Daphne uzyskała tytuł magistra w dziedzinie polityki wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych w London School of Economics oraz tytuł licencjata nauk politycznych na Uniwersytecie Stanowym w San Francisco.

Oscar Vargas Llave

Senior research manager
Working life research

Oscar Vargas Llave is a senior research manager in the Working Life unit at Eurofound and manages projects on changes in the world of work and the impact on working conditions and related policies: organisation of working time, remote work, the right to disconnect, health and well-being and ageing. Before joining Eurofound in December 2009, he worked as project coordinator in the field of health and safety and was responsible for the Professional Card Scheme for the Construction Sector in Spain at the non-profit Fundación Laboral de la Construcción in Madrid. He has a background in industrial sociology (Universidad Pontificia de Salamanca), and also holds a Diploma in Social Science Research Methods from the University of Cardiff and a Master’s degree in Health and Safety from the Autonomous University of Madrid.

Ta sekcja zapewnia dostęp do całej zawartości, która została opublikowana na dany temat.

Flag of the European UnionThis website is an official website of the European Union.
European Foundation for the Improvement of Living and Working Conditions
The tripartite EU agency providing knowledge to assist in the development of better social, employment and work-related policies

All official European Union website addresses are in the europa.eu domain.

See all EU institutions and bodies