Είναι προετοιμασμένοι οι Ευρωπαίοι για την κλιματική αλλαγή;

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 0:05 Γεια σας και καλωσορίσατε σε αυτή την έκδοση των συνομιλιών του Eurofound. Σήμερα θα μιλήσουμε για την κλιματική αλλαγή. Η κλιματική αλλαγή εξακολουθεί να είναι πολύ στην ημερήσια διάταξη, παρόλο που αυτό μπορεί να μην είναι απολύτως σαφές από όλα όσα συμβαίνουν στον κόσμο αυτή τη στιγμή. Αλλά συζητάμε αν οι Ευρωπαίοι είναι πραγματικά αποτελεσματικά προετοιμασμένοι για το είδος της κλιματικής αλλαγής που συμβαίνει.

Πρόσφατα δημοσιεύσαμε μια έκθεση τόσο από το Eurofound όσο και από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος, έναν από τους αδελφούς οργανισμούς μας, όπου περιγράφει την πολύ σοβαρή κατάσταση που αντιμετωπίζουμε. Τέσσερις στους πέντε Ευρωπαίους έχουν ήδη αισθανθεί τον αντίκτυπο των ακραίων καιρικών φαινομένων είτε από καύσωνες είτε από καταστροφικές πυρκαγιές. Γνωρίζουμε ότι καταλαβαίνουν ότι αυτό συμβαίνει, αλλά φαίνεται να υπάρχει ένα τεράστιο χάσμα μεταξύ αυτών των κινδύνων και του συναισθήματός μας ή της ικανότητάς μας να είμαστε σε θέση να τους αντιμετωπίσουμε.

Σε μακροοικονομικό επίπεδο, έχουμε μια Ευρωπαϊκή Ένωση που εξακολουθεί να έχει δεσμευτεί για μηδενικές καθαρές εκπομπές έως το 2050. Θέλουμε να δούμε μείωση των εκπομπών κατά 55% έως το 2030. Και ταυτόχρονα, έχουμε άτομα που λένε ότι σχεδόν το 40% από αυτούς αναφέρουν ότι στην πραγματικότητα δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα να διατηρήσουν τα σπίτια τους δροσερά. Αυτό συμβαίνει παρά τις προσπάθειες των θεσμικών οργάνων της ΕΕ και των κρατών μελών για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας και τη μείωση της ευπάθειας στο στοιχείο της κλιματικής αλλαγής.

Σήμερα, όμως, εξετάζουμε τα αποτελέσματα που σχετίζονται με το κλίμα, ειδικά από μια έρευνα που φιλοξενεί το Eurofound σε ετήσια βάση. Αυτό ονομάζεται ηλεκτρονική έρευνα Living and Working in Europe . Εξετάζει, μετρά τη θερμοκρασία, αν θέλετε, του τι βιώνουν οι ευρωπαίοι πολίτες σε όλα τα κράτη μέλη. Και θα διερευνήσουμε το χάσμα μεταξύ των φιλοδοξιών της ΕΕ για την ανθεκτικότητα και της πραγματικότητας του τι σημαίνει αυτό για την προετοιμασία των νοικοκυριών για τους κλιματικούς κινδύνους σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Θα συζητήσουμε επίσης, ελπίζω, τι μπορούν να κάνουν οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής για να διασφαλίσουν ότι αυτή είναι μια κοινωνικά δίκαιη μετάβαση. Χαίρομαι λοιπόν σήμερα που μαζί μας είναι και μια από τις συναδέλφους μας από τον ΕΟΠ, η Aleksandra Kazmierczak. Καλώς ήρθες, Αλεξάνδρα.

Aleksandra Kazmierczak 2:42 Γεια σας, γεια σας, χαίρομαι που βρίσκομαι εδώ.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 2:44 Και από το Eurofound, έχουμε τη Marianna Baggio. Καλώς ήρθες, Μαριάννα.

Μαριάννα Μπάτζιο 2:49 Ευχαριστώ πολύ, Μαίρη.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 2:52 Λοιπόν, Μαριάννα, θέλω να ξεκινήσω με σένα. Αυτή η έκθεση για την οποία μιλάμε, προέρχεται από αυτήν την έρευνα για τη ζωή και την εργασία στην ΕΕ . Πώς συλλέχθηκαν αυτά τα δεδομένα φέτος και πόσο αντιπροσωπευτική είναι αυτή η έρευνα, αν θέλετε, του μέσου ευρωπαϊκού νοικοκυριού;

Μαριάννα Μπάτζιο 3:10 Επομένως, η ηλεκτρονική έρευνα είναι μία από τις έρευνες, όπως σωστά είπατε, που διεξάγουμε κάθε χρόνο. Και πρόσφατα είχατε και την Esther να μιλάει για τα ευρήματα σχετικά με την οικονομική ανθεκτικότητα και την εμπιστοσύνη που προέρχονταν από την ίδια ακριβώς έρευνα που πραγματοποιήσαμε. Και σε αυτή την έρευνα, έχουμε κάθε χρόνο μια μικρή ενότητα που αλλάζει και εξετάζει κάτι που μας ενδιαφέρει ως ερευνητής.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 3:21 Ναί.

Μαριάννα Μπάτζιο 3:33 Γνωρίζουμε ότι και οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής ενδιαφέρονται πολύ για αυτό. Αυτή η μικρή ενότητα φέτος έγινε σε συνεργασία με τον ΕΟΠ και μαζί σκεφτήκαμε πραγματικά τι μπορούμε να ρωτήσουμε τους Ευρωπαίους για την κλιματική αλλαγή, για την ετοιμότητα, για τις συμπεριφορικές τους ενέργειες, τι κάνουν, τι δεν μπορούν να κάνουν, πού αγωνίζονται.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 3:47 Πες μας περισσότερα.

Μαριάννα Μπάτζιο 3:52 Έτσι, η ιδέα ήταν να συνεργαστούμε. Και όπως γνωρίζετε, και ίσως γνωρίζουν και οι ακροατές, ότι η ηλεκτρονική έρευνα συλλέγεται και στα 27 κράτη μέλη της ΕΕ. Φέτος, συγκεντρώσαμε 27,000 απαντήσεις. Έχουμε μια ομάδα ερωτηθέντων που είναι το πάνελ μας, οπότε από χρόνο σε χρόνο, συνεχίζουν να ανταποκρίνονται, κάτι που είναι υπέροχο για εμάς να εξετάζουμε τις τάσεις. Και μετά έχουμε νέους ανθρώπους που προσλαμβάνουμε μέσω της διαφήμισης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Επειδή είναι μια διαδικτυακή έρευνα, δεν αντικατοπτρίζει τέλεια τον ευρωπαϊκό πληθυσμό. Ωστόσο, ως ερευνητές, έχουμε έναν τρόπο να το διορθώσουμε αυτό χρησιμοποιώντας ορισμένες στατιστικές προσαρμογές που αντικατοπτρίζουν την εικόνα της Ευρώπης στο σύνολό της. Και το διορθώνουμε με βάση την ηλικία, το φύλο, το επίπεδο εκπαίδευσης και τις περιοχές. Είναι σαν να φωτογραφίζεις την Ευρώπη και συνειδητοποιείς ότι τα χρώματα δεν είναι απλά σωστά και πας και τα προσαρμόζεις λίγο. Έτσι, στο τέλος της ημέρας, η εικόνα είναι μια καλή εικόνα. Σου λέει για το τι συμβαίνει.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 4:43 Ευχαριστώ.

Μαριάννα Μπάτζιο 4:57 Όπως είπατε, μετρά τη θερμοκρασία. Δείχνει τι υπάρχει εκεί έξω και μπορείς πραγματικά να το σκεφτείς. Ωστόσο, λέμε πάντα πολύ ξεκάθαρα στην έκθεσή μας ότι δεν πρέπει να θεωρείτε αυτούς τους απόλυτους αριθμούς ως σταθερούς, αλλά στην πραγματικότητα πρόκειται για το να μας δώσετε τάσεις. Έχει να κάνει με το να δείξουμε πού βρίσκονται οι αγώνες.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 4:58 Μμ-χμ.

Μαριάννα Μπάτζιο 5:15 Λέει στους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής, «κοιτάξτε αυτό, αυτό και αυτό και δώστε προσοχή σε αυτό που συμβαίνει».

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 5:21 Ναι, αλλά εννοώ, για να είμαι σαφής επίσης, ότι όταν εξετάσαμε τα αποτελέσματα από την ηλεκτρονική έρευνα -παρόλο που είναι μια πολύ διαφορετική έρευνα από τις άλλες πιο ισχυρές μεθοδολογικά ορθές έρευνές μας, αν θέλετε, όπως η Έρευνα για τις Συνθήκες Εργασίας και η Έρευνα για την Ποιότητα Ζωής- τα αποτελέσματα που βρίσκουμε από την ηλεκτρονική έρευνα αντιστοιχίζονται πολύ όμορφα με τα αποτελέσματα από αυτές τις άλλες έρευνες.

Μαριάννα Μπάτζιο 5:35 Ναι, απολύτως. Και στην αναφορά μας, οι αναγνώστες θα δουν ότι ελέγχουμε από αυτές τις άλλες έρευνες που είναι διαθέσιμες πού βρισκόμαστε, και στη συνέχεια προσθέτουμε πάνω από αυτό κάποιο μηχανισμό, περισσότερες πληροφορίες. Έτσι, βασίζεται πραγματικά σε αυτό που είναι ήδη διαθέσιμο. Είναι απολύτως ένα καλό εργαλείο.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 5:51 Ναι. Και αυτό που είναι ενδιαφέρον είναι ότι από την Έρευνά μας για τις Συνθήκες Εργασίας —και μόλις είχαμε τα αποτελέσματα από την πιο πρόσφατη Ευρωπαϊκή Έρευνα για τις Συνθήκες Εργασίας το 2024 που πραγματοποιήσαμε και τα αποτελέσματα έρχονται τον τελευταίο καιρό— γνωρίζουμε ότι έχει αυξηθεί η αναφορά για υψηλά επίπεδα ζέστης για όσους εργάζονται. Έτσι, εδώ, υποθέτω ότι αυτό που εξετάζουμε είναι η θερμότητα από την άποψη του πώς επηρεάζει τον πολίτη, τον μη εργαζόμενο πολίτη, αν θέλετε, ή τον πολίτη όταν δεν εργάζεται. Και μπορείτε να μας πείτε λίγα λόγια για το τι μας λέει αυτή η έρευνα για το πώς οι άνθρωποι βιώνουν υψηλές θερμοκρασίες στην καθημερινή τους ζωή, ιδιαίτερα όταν μιλάμε για σπίτια σε σχέση με αυτό που θα βίωναν στο χώρο εργασίας;

Μαριάννα Μπάτζιο 6:45 Έτσι, το αποτέλεσμα αυτής της έρευνας ήταν πραγματικά εντυπωσιακό με την έννοια ότι ένας στους δύο αισθάνεται πραγματικά ζεστός στο σπίτι του. Και η ζέστη ήταν πραγματικά κάτι που γινόταν αισθητό και έξω από το σπίτι, όπως στη γειτονιά σας. Και αυτό ήταν ακόμη υψηλότερο από ό,τι στο σπίτι, όπως το 60%. Έτσι οι άνθρωποι νιώθουν άβολα.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 7:03 Το εξήντα τοις εκατό των ανθρώπων αισθάνονται ότι είναι πολύ ζεστοί στη γειτονιά τους;

Μαριάννα Μπάτζιο 7:07 Και έξω από το σπίτι, είναι περίπου το μισό μέσα στο σπίτι. Και μετά, όταν πηγαίνουν στη γειτονιά τους, είναι ελαφρώς ψηλότερα. Έτσι είναι ζεστοί στο σπίτι. Όταν βγαίνουν έξω, νιώθουν τη ζέστη. Και αυτό είναι αρκετά δυνατό. Νομίζω ότι συνολικά, το είπατε στην αρχή, το 80% των ανθρώπων έχουν αισθανθεί κάποιες επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.

Μαριάννα Μπάτζιο 7:29 Ήταν η πλημμύρα, ήταν οι πυρκαγιές; Στην Ιρλανδία, το 43% ένιωσε τον αντίκτυπο του ανέμου.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 7:32 Μπορούμε να νιώσουμε τον άνεμο, ίσως, Μαριάννα, αλλά σίγουρα δεν νιώθουμε τη ζέστη εδώ.

Μαριάννα Μπάτζιο 7:42 Όχι, δεν νιώθουμε τη ζέστη. Αλλά συνολικά στην Ευρώπη, αυτό ήταν το πιο αισθητό. Και νομίζω ότι ένας στους δύο που είχε ένα σπίτι αισθάνεται πολύ ζεστό, είναι αρκετά εντυπωσιακό. Και νομίζω ότι είναι επίσης σημαντικό να τονίσουμε ότι οι άνθρωποι στις πόλεις το ένιωθαν πολύ περισσότερο από τους ανθρώπους στην ύπαιθρο, επειδή έχετε αυτό το είδος θερμότητας από τσιμεντόλιθους.

Αλλά το να νιώθεις πραγματικά ζέστη ήταν αυτό που ήταν εντυπωσιακό. Νομίζω ότι το να νιώθεις ζέστη στο σπίτι είναι κάτι πραγματικά άβολο. Ήταν κάτι περισσότερο από αυτό που ένιωθαν οι άνθρωποι στη δουλειά, γιατί ίσως στη δουλειά έχεις κλιματισμό -αυτή είναι μια κοινόχρηστη υποδομή- ενώ στο σπίτι, είναι στο χέρι σου να βεβαιωθείς ότι δεν νιώθεις αυτή τη ζεστασιά και αυτή τη ζέστη, και αυτό είναι ένας αγώνας.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 8:23 Σίγουρα αυτό είναι. Θέλω να πω, Αλεξάνδρα, ίσως μπορούμε να το δούμε λίγο περισσότερο γιατί είδα στα αποτελέσματα ότι λέει επίσης ότι ένας στους πέντε λέει ότι δεν υπάρχουν μέτρα ανθεκτικότητας στο σπίτι. Θέλω να πω, αυτό είναι κάτι που θα λέγαμε ότι υπάρχουν μέτρα για να αντισταθμίσουν το είδος των πραγμάτων για τα οποία μιλάει η Μαριάννα εδώ. Γιατί είναι τόσο χαμηλή η πρόσληψη τέτοιου είδους πραγμάτων όπως η μόνωση ή η αντιπλημμυρική προστασία;

Aleksandra Kazmierczak 8:54 Λοιπόν, αυτό που διαπιστώσαμε μέσω της έρευνας είναι ότι η υιοθέτηση διαφορετικών μέτρων ανθεκτικότητας διέφερε πραγματικά. Έτσι, στην πραγματικότητα, πράγματα όπως η μόνωση ή η σκίαση στέγης και τοίχων ήταν από τα πιο συχνά εφαρμοζόμενα, με λίγο λιγότερους από τους μισούς ερωτηθέντες να τα έχουν. Έτσι, μπορούμε να έχουμε είτε την αισιόδοξη άποψη ότι είναι σχεδόν οι μισοί από τους ερωτηθέντες που τα έχουν στο σπίτι είτε μια ελαφρώς πιο αρνητική άποψη ότι οι μισοί από αυτούς δεν τα είχαν.

Ας θυμηθούμε ότι δεν χρειάζονται όλα τα σπίτια μόνωση ή σκίαση. Έτσι, για παράδειγμα, υπάρχουν παραδοσιακά χτισμένα σπίτια στη Νότια Ευρώπη με πολύ χοντρούς τοίχους. Μπορεί να είναι σε θέση να αντέξουν πραγματικά τη ζέστη και να προστατεύσουν τους ανθρώπους μέσα από τις υψηλές θερμοκρασίες. Επίσης, εάν ζείτε σε διαμέρισμα που έχει παράθυρα με βόρειο και ανατολικό προσανατολισμό, δεν χρειάζεστε απαραίτητα σκίαση. Και αν δεν ζείτε σε περιοχή κινδύνου πλημμύρας, μπορεί να μην χρειάζεστε αντιπλημμυρική προστασία. Έτσι, μερικές φορές είναι στην πραγματικότητα η τοποθεσία του σπιτιού που μπορεί να υπαγορεύσει εάν χρειάζονται μέτρα ανθεκτικότητας.

Ωστόσο, αυτό που βρήκα ελαφρώς ανησυχητικό είναι ότι μόνο το 40% περίπου των ερωτηθέντων είχαν ασφάλιση που θα τους προστάτευε από ακραία καιρικά φαινόμενα, πράγμα που σημαίνει ότι έξι στους δέκα από τους ερωτηθέντες μας θα εκτίθεντο σε υψηλά επίπεδα απωλειών εάν συνέβαιναν πραγματικά ακραία καιρικά φαινόμενα όπως πλημμύρες ή πυρκαγιές ή άνεμοι.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 10:34 Αλλά Αλεξάνδρα, αυτό δεν θα ήταν απαραίτητα πάντα επειδή κάποιος δεν έχει την οικονομική δυνατότητα να ασφαλιστεί για αυτά τα μέτρα, αλλά και επειδή οι ασφαλιστικές εταιρείες δεν του προσφέρουν αυτού του είδους την κάλυψη;

Aleksandra Kazmierczak 10:46 Μπορεί να είναι έτσι. Έχουμε μια ποικιλία διαφορετικών ασφαλιστικών συστημάτων στην Ευρώπη. Ορισμένες βασίζονται περισσότερο στην αγορά, θα λέγαμε, άλλες βασίζονται περισσότερο στην αλληλεγγύη. Επομένως, εξαρτάται πραγματικά από τη χώρα, αλλά μπορεί πράγματι να είναι ότι ακόμη και σε ορισμένες περιοχές υψηλού κινδύνου πλημμύρας, η ασφάλιση στέγασης δεν είναι διαθέσιμη ή δεν είναι προσιτή επειδή τα ασφάλιστρα είναι τόσο υψηλά που οι άνθρωποι στην πραγματικότητα αποκλείονται από το σύστημα που υποτίθεται ότι τους προστατεύει.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 11:07 Ναι, και αυτό πιθανότατα θα συμβαίνει όλο και περισσότερο καθώς οι ασφαλιστικές εταιρείες συνειδητοποιούν αυτό το είδος απειλής που βιώνουμε. Θέλω να πω, κοιτάζει επίσης, υποθέτω, πολύ αυτή την κρίση προσιτότητας. Και ήδη εξετάζουμε μια κρίση κόστους ζωής. Τώρα με τους τρέχοντες πολέμους σε όλο τον κόσμο, βλέπουμε μια κρίση θέρμανσης λόγω των τιμών του πετρελαίου. Αλλά υποθέτω επίσης ότι ομοίως, θα δούμε μια κρίση όσον αφορά την προσπάθεια να διατηρήσουμε τα σπίτια δροσερά. Και βλέπω ότι όσον αφορά τα αποτελέσματα, σχεδόν το 40% των ερωτηθέντων λένε ότι δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα να διατηρήσουν τα σπίτια τους δροσερά. Και η Μαριάννα λέει ότι αυτό είναι όλο και περισσότερο πρόβλημα. Βρισκόμαστε ήδη σε αυτό το είδος κοινωνικοοικονομικής κρίσης ανισοτήτων. Πώς αλλάζει αυτό τον τρόπο με τον οποίο μια οικογένεια βιώνει έναν καύσωνα;

Aleksandra Kazmierczak 12:12 Πρέπει να πω ότι βρήκα αυτόν τον αριθμό - το 38% των ανθρώπων που δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα να διατηρήσουν το σπίτι τους άνετα δροσερό - απολύτως σοκαριστικό. Ειδικά σε σύγκριση με προηγούμενες έρευνες που έθεταν παρόμοιους τύπους ερωτήσεων σχετικά με την ικανότητά τους να διατηρούνται ψύχραιμοι, η οποία συνήθως κυμαινόταν γύρω στο 19 ή 20% του ευρωπαϊκού πληθυσμού.

Νομίζω ότι πράγματι δύο παράγοντες έπαιξαν ρόλο εδώ. Πρώτον, οι αυξανόμενοι καύσωνες και οι θερμές περίοδοι σε όλη την Ευρώπη. Δεύτερον, όμως, όπως αναφέρατε, η ενεργειακή κρίση και η άνοδος των τιμών ως αποτέλεσμα του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 13:03 Και ο πιο πρόσφατος πόλεμος στο Ιράν επίσης. Μπορούμε να καταλάβουμε ότι έχει επιδεινωθεί περαιτέρω από αυτό.

Aleksandra Kazmierczak 13:21 Ναι, και το ακόμη πιο συγκλονιστικό εύρημα ήταν ότι για τους ερωτηθέντες που δυσκολεύονταν περισσότερο οικονομικά, ακόμη και τα δύο τρίτα από αυτούς δεν είχαν την οικονομική δυνατότητα να διατηρήσουν το σπίτι τους δροσερό. Βλέπουμε λοιπόν ένα είδος τεράστιας ανισότητας μεταξύ των πλουσιότερων και των φτωχότερων ερωτηθέντων, η οποία συνδέεται πολύ ξεκάθαρα με την οικονομική προσιτότητα των μέτρων.

Υπάρχουν πολλά στοιχεία που υποδηλώνουν ότι οι άνθρωποι που βρίσκονται σε χειρότερη εισοδηματική κατάσταση μπορεί να βιώνουν καύσωνες με διαφορετικούς τρόπους. Η Μαριάννα ανέφερε ήδη αυτό το θέμα ότι οι άνθρωποι μπορεί να είναι ζεστοί στο σπίτι επειδή μπορεί να ζουν σε κακής ποιότητας σπίτια που υπερθερμαίνονται, αλλά στην πραγματικότητα ζουν σε ένα πολύ πυκνό αστικό περιβάλλον που είναι επίσης πολύ ζεστό.

Οι ίδιες ομάδες μπορεί να εργάζονται σε θέσεις εργασίας χαμηλού εισοδήματος -σε κουζίνες, ως οδηγοί ντελίβερι, ως οδηγοί λεωφορείων- και να εκτίθενται συνεχώς στη ζέστη, πράγμα που σημαίνει ότι μπορεί να μην έχουν την ανάπαυλα στη δουλειά, στο σπίτι ή ακόμα και όταν ταξιδεύουν στη δουλειά με τα μέσα μαζικής μεταφοράς. Είναι αδυσώπητο.

Και αν μπορώ να προσθέσω σε αυτό, αν προσθέσετε και το επίπεδο της προσωπικής ευπάθειας -εάν έχετε κακή υγεία και χαμηλό εισόδημα, ή εάν είστε ηλικιωμένος και με χαμηλό εισόδημα και δεν μπορείτε να αντέξετε οικονομικά κανένα προστατευτικό μέτρο- τότε η έκθεσή σας στη ζέστη μπορεί να σημαίνει ότι θα πάθετε πραγματικά θερμοπληξία ή ότι η καρδιακή νόσος ή η νεφρική σας νόσος επιδεινώνεται. Τα πιο συχνά θύματα της ζέστης είναι άτομα άνω των 75 ετών ή άτομα που έχουν καρδιαγγειακές παθήσεις ή άλλες προϋπάρχουσες παθήσεις υγείας.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 15:11 Και υποθέτω ότι και πολύ νέοι άνθρωποι - τα μωρά που εκτίθενται σε αυτό το επίπεδο θερμότητας θα ήταν επίσης πολύ ευάλωτα.

Aleksandra Kazmierczak 15:23 Ναι, μωρά και παιδιά, ακόμη και έφηβοι. Στην πραγματικότητα, υπάρχει μια πολύ ενδιαφέρουσα έρευνα από την Τσεχία σχετικά με τις εισαγωγές στα νοσοκομεία ή τις επείγουσες επισκέψεις κατά τη διάρκεια καύσωνα, η οποία επισημαίνει επίσης ένα πολύ υψηλό ποσοστό νέων που εισάγονται επίσης. Έτσι, πράγματι, δεν είναι πρόβλημα μόνο για τους ηλικιωμένους, είναι πρόβλημα ολόκληρης της κοινωνίας.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 15:47 Ναι, θέλω να πω, με ενδιαφέρει πολύ αυτό το χάσμα γιατί φαίνεται ότι υπάρχει ένα χάσμα θερμότητας μεταξύ αγροτικών και αστικών περιοχών, και τώρα μιλάτε επίσης για αυτό το χάσμα όταν πρόκειται για θέματα υγείας. Επίσης, υποθέτω ότι υπάρχει διαχωρισμός μεταξύ Νότιας, Ανατολικής και Βόρειας Ευρώπης. Σαφώς, η Μαριάννα και εγώ δεν θα είχαμε την ίδια εμπειρία αυτού του καύσωνα με άλλες χώρες. Θα εξετάσουμε ένα άλλο περιφερειακό χάσμα σε ολόκληρη την Ευρώπη όσον αφορά αυτό;

Αλεξάντρα Καζμίερτσακ 16:29 Οπωσδηποτε. Η Νότια Ευρώπη είναι πραγματικά ένα hotspot όσον αφορά τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Εδώ συμβαίνουν οι πιο έντονοι και συχνοί καύσωνες, το hotspot για πυρκαγιές και όπου συγκεντρώνονται τα προβλήματα λειψυδρίας. Οι πλημμύρες στην περιοχή της Βαλένθια δείχνουν επίσης ότι αυτή η περιοχή δεν είναι απρόσβλητη από πλημμύρες. Όλη η επιστήμη του κλίματος επισημαίνει το γεγονός ότι θα επιδεινωθεί και θα επιδεινωθεί πολύ περισσότερο από ό,τι σε άλλες περιοχές της Ευρώπης.

Οι ερωτηθέντες από τη Νότια Ευρώπη ανέφεραν συχνότερα ότι επηρεάστηκαν και είχαν επίσης συνήθως χαμηλότερο επίπεδο ετοιμότητας στο σπίτι, με εξαίρεση τον κλιματισμό και τη σκίαση. Ταυτόχρονα, η Βόρεια Ευρώπη αναδεικνύεται ως η λιγότερο επηρεασμένη και επίσης όχι πολύ καλά προετοιμασμένη.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 18:00 Αν και, Αλεξάνδρα, ίσως δεν επηρεάζονται από τη ζέστη, αλλά υποθέτω ότι επηρεάζονται από άλλες καιρικές αλλαγές που σχετίζονται με το κλίμα.

Αλεξάντρα Καζμίερτσακ 18:10 Ναι πράγματι. Για παράδειγμα, στην περίπτωση των πλημμυρών, θα μπορούσαμε να δούμε μεγαλύτερο αριθμό εκεί και προβλήματα με τον άνεμο στην Ιρλανδία. Ένα εύρημα που βρήκα πολύ ενδιαφέρον ήταν ότι οι ερωτηθέντες από την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη ανέφεραν συχνότερα ότι είχαν τα μέτρα ετοιμότητας στο σπίτι. Παραδοσιακά, η Ανατολική Ευρώπη θεωρούνταν η λιγότερο προετοιμασμένη περιοχή, επομένως είναι ενδιαφέρον να δούμε ότι η ατομική ετοιμότητα και η ετοιμότητα των τοπικών αρχών, όπως την αντιλαμβάνονται οι ερωτηθέντες, είναι στην πραγματικότητα υψηλότερη για πολλά μέτρα από ό,τι σε άλλες περιοχές.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 19:20 Η έκθεση μιλά επίσης για ενοικιαστές - ότι όσοι νοικιάζουν το κατάλυμά τους μπορεί να πληγούν περισσότερο. Γιατί συμβαίνει αυτό;

Μαριάννα Μπάτζιο 19:43 Λοιπόν, νομίζω ότι υπάρχει αναντιστοιχία στα κίνητρα μεταξύ ενοικιαστών και ιδιοκτητών. Είμαι ενοικιαστής και δεν μπορώ να κρεμάσω μια φωτογραφία στον τοίχο, πόσο μάλλον να κάνω μεγάλες αλλαγές όπως η εγκατάσταση ενός συστήματος κλιματισμού. Ταυτόχρονα, ο ιδιοκτήτης δεν έχει πραγματικά κίνητρο να βελτιώσει το σπίτι μου επειδή δεν μένει εκεί και θα του κοστίσει χρήματα. Έτσι, οι ενοικιαστές αναγκάζονται αρκετά συχνά σε μια κατάσταση διαβίωσης που δεν ανταποκρίνεται στα πρότυπα.

Υπάρχει επίσης ο κίνδυνος των «ανακαινίσεων», όπου ο ιδιοκτήτης θέλει να ανακαινίσει και στη συνέχεια επαναφέρει το σπίτι σε υψηλότερη τιμή, επειδή οι άνθρωποι θέλουν να ζουν σε σπίτια που είναι καλύτερα μονωμένα και πιο ενεργειακά αποδοτικά. Για τους ενοικιαστές, αυτό είναι ένα πραγματικά δύσκολο σημείο λόγω αυτής της αναντιστοιχίας κινήτρων.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 21:21 Αλλά Μαριάννα, δεν θα ήταν καθήκον των υπευθύνων χάραξης πολιτικής να διασφαλίσουν ότι υπάρχει ένα βασικό επίπεδο μέτρων, ώστε να μην μπορείς να νοικιάσεις τέτοιου είδους καταλύματα χωρίς να είναι διαθέσιμη αυτή η εγκατάσταση;

Μαριάννα Μπάτζιο 21:42 Νομίζω ότι αυτό είναι απολύτως αληθές. Για ορισμένα κράτη μέλη, μπορείτε να δείτε ότι αυτή είναι η κατεύθυνση προς την οποία πηγαίνει. Για παράδειγμα, στο Βέλγιο, δεν μπορείτε να αυξήσετε τις τιμές ενοικίασης εάν το σπίτι σας δεν πληροί τα πρότυπα όσον αφορά την ενεργειακή απόδοση.

Στην έρευνά μας, βρήκαμε επίσης μια μικρή διαφορά μεταξύ αυτών που νοικιάζουν στην ιδιωτική αγορά έναντι του δημόσιου χώρου. Γενικά, ο δημόσιος τομέας έχει υψηλότερα πρότυπα από τον ιδιωτικό τομέα όσον αφορά την ενεργειακή απόδοση και την προστασία των ενοικιαστών. Αλλά απολύτως, οι ενοικιαστές έχουν χειρότερη συνολική κατάσταση από τους ιδιοκτήτες.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 22:49 Και όταν μιλάμε για εκείνους που έχουν κακή υγεία, είναι ότι έχουν λιγότερη εξουσία λόγω των τρωτών σημείων τους ή επειδή υπάρχει γενική έλλειψη πόρων;

Μαριάννα Μπάτζιο 23:04 Είναι ένας συνδυασμός και των δύο. Όταν έχετε προβλήματα υγείας, μπορεί επίσης να έχετε προβλήματα σχετικά με την εισοδηματική σας κατάσταση. Ίσως χρειαστεί να εργαστείτε λιγότερο ή να έχετε αναπηρία. Έτσι έχετε λιγότερη διαθεσιμότητα για να επενδύσετε σε λύσεις. Αλλά πιστεύω επίσης ότι είναι αρκετά απαιτητικό να έχεις κακή υγεία όσον αφορά τη γνωστική σου διαθεσιμότητα για να χειριστείς τόσα πολλά ζητήματα. Το να ασχολείσαι με την υγεία σου, ενώ παράλληλα σκέφτεσαι την κλιματική αλλαγή και την προσαρμογή είναι αρκετά συντριπτικό. Εδώ, η δημόσια πολιτική θα πρέπει να το εξετάσει αυτό και να βοηθήσει αυτούς τους ανθρώπους που πραγματικά επιδεινώνουν τα τρωτά τους σημεία.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 24:11 Προχωρώντας στην κατανόηση ή την ευαισθητοποίηση όλων των πολιτών — πώς λειτουργούν οι ενημερωτικές εκστρατείες; Συμβάλλουν πραγματικά στην ευαισθητοποίηση των ανθρώπων και στην ανάληψη δράσης;

Aleksandra Kazmierczak 24:52 Νομίζω ότι οι εκστρατείες ευαισθητοποίησης και οι προειδοποιήσεις για ακραία καιρικά φαινόμενα είναι απολύτως βασικές. Είδαμε πώς οι έγκαιρες προειδοποιήσεις μειώνουν τους θανάτους που σχετίζονται με τις πλημμύρες. Για παράδειγμα, η Πολωνία επλήγη από πλημμύρες τον Σεπτέμβριο του 2024 και μόνο εννέα άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους, σε σύγκριση με 55 ή 56 το 1997. Αυτή η βελτίωση αποδίδεται στην ευαισθητοποίηση του πληθυσμού και στις αποτελεσματικές προειδοποιήσεις που εφαρμόζονται.

Τούτου λεχθέντος, δεν αρκεί απλώς να εκδίδουμε μια προειδοποίηση χωρίς να λέμε τι πρέπει να γίνει και χωρίς να δίνουμε στους ανθρώπους τη δυνατότητα να δράσουν. Μπορούμε επίσης να συζητήσουμε εάν η έκδοση περισσότερων προειδοποιήσεων οδηγεί στην απευαισθητοποίηση του πληθυσμού. Στην περίπτωση των προειδοποιήσεων για καύσωνα, ένα μεγάλο ποσοστό του πληθυσμού απολαμβάνει ζεστό καιρό, επομένως το άκουσμα ότι οι 27 ή 30 βαθμοί είναι επικίνδυνοι μπορεί να μοιάζει με «λύκο που κλαίει» για πολλούς. Αν οι άνθρωποι ακούν την ίδια προειδοποίηση ξανά και ξανά, απλώς σταματούν να ακούν. Είναι μια πολύ λεπτή πράξη ισορροπίας.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 27:32 Αυτό αντηχεί με τη μεγαλύτερη εικόνα της επικοινωνιακής εκστρατείας για την κλιματική αλλαγή - αυτή η προειδοποίηση «πέντε λεπτά πριν τα μεσάνυχτα» δεν ισχύει πλέον επειδή οι άνθρωποι την ακούνε για πάρα πολύ καιρό. Επομένως, το ερώτημα είναι πώς επικοινωνείτε καλύτερα για να διασφαλίσετε ότι οι άνθρωποι αναλαμβάνουν πραγματικά δράση.

Μαριάννα, με ενδιαφέρει η προοπτική σε σχέση με τις διαφορετικές γενιές. Οι νέοι ερωτηθέντες σε αυτήν την έρευνα ανέφεραν μερικά από τα υψηλότερα επίπεδα ανησυχίας για την κλιματική αλλαγή. Τι νομίζετε ότι μας λέει αυτό;

Μαριάννα Μπάτζιο 28:38 Οι νεότερες γενιές είναι αυτές που θα δουν την κλιματική αλλαγή να ξεδιπλώνεται πραγματικά με τρόπους που ελπίζουμε ότι δεν θα συμβεί. Η προοπτική τους είναι πολύ μεγαλύτερη από κάποιον που είναι μεγαλύτερος - η ανησυχία τους είναι σχετικά βραχυπρόθεσμη, αντιμετωπίζοντας αυτό που συμβαίνει τώρα.

Στην έρευνά μας, είδαμε ότι τα άτομα ηλικίας 75 ετών και άνω ήταν τα πιο προετοιμασμένα στο σπίτι. Είναι ιδιοκτήτες σπιτιού και είχαν μια ζωή για να δημιουργήσουν αποταμιεύσεις που μπορούν να επενδύσουν σε αυτά τα μέτρα. Εν τω μεταξύ, οι νέοι αντιμετωπίζουν σύνθετες προκλήσεις, όπως το να μην μπορούν να βγουν από το σπίτι ή να βρουν ένα μέρος για να ζήσουν, ενώ πρέπει επίσης να αντιμετωπίσουν την κλιματική αλλαγή, η οποία μοιάζει με άδικη κληρονομιά από τις προηγούμενες γενιές.

Μαίρη ΜακΚόχι 30:00 Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι αυτή η έκθεση μας δίνει πάρα πολλή τροφή για σκέψη. Αν συναντούσατε έναν υπεύθυνο χάραξης πολιτικής που θα μπορούσε να κάνει τη διαφορά, ποια θα ήταν τα τρία κύρια σημεία που θα βάζατε στο τραπέζι;

Μαριάννα Μπάτζιο 30:40 Πρώτον, βοηθήστε τους ενοικιαστές, όχι μόνο τους ιδιοκτήτες σπιτιού. Χρειαζόμαστε επιχορηγήσεις και δάνεια για να επιτρέψουμε τόσο στους ενοικιαστές όσο και στους ιδιοκτήτες σπιτιού να επενδύσουν σε ενοικιαζόμενα ακίνητα, ώστε οι ενοικιαστές να μπορούν να ζήσουν καλύτερα χωρίς να εκτοξευθούν οι τιμές. Δεύτερον, πρέπει να κάνουμε την ψύξη προσιτή σε όλους, γιατί αυτοί που δυσκολεύονται περισσότερο είναι αυτοί που δυσκολεύονται και οικονομικά. Και τρίτον, ενημερώστε τους κανόνες δόμησης, ώστε η ετοιμότητα να ενσωματωθεί στον τρόπο με τον οποίο χτίζουμε από την αρχή.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 31:41 Αλεξάνδρα, κάτι να προσθέσω;

Αλεξάντρα Καζμίερτσακ 31:48 Για να επεκτείνουμε αυτό που είπε η Μαριάννα, πολλές επιχορηγήσεις για εργασίες μόνωσης ή στέγης απαιτούν μια σημαντική αρχική επένδυση, η οποία φιλτράρει αμέσως τις ομάδες χαμηλότερου εισοδήματος. Χρειαζόμαστε πιο προοδευτικές επιχορηγήσεις και επιδοτήσεις που διαφοροποιούν τα επίπεδα εισοδήματος.

Θα επέστρεφα επίσης στο θέμα της ευαισθητοποίησης. Απλά πράγματα, όπως το να πετάς τις κουρτίνες ή να μην βγαίνεις για ψώνια το μεσημέρι, μπορούν να βοηθήσουν τους ανθρώπους να παραμείνουν ψύχραιμοι. Χρειαζόμαστε ευαισθητοποίηση που θα παρέχει στους ανθρώπους πρακτικά εργαλεία. Τέλος, δεν μπορούμε να βασιζόμαστε μόνο σε ενέργειες ατόμων. Χρειαζόμαστε σημαντικές επενδύσεις σε συλλογικά μέτρα - αποτελεσματικό χωροταξικό σχεδιασμό που δεν χτίζει σπίτια σε πλημμυρικές πεδιάδες και αστικό πράσινο για να βοηθήσει τις πόλεις να αντιμετωπίσουν τις ακραίες βροχοπτώσεις και τη ζέστη.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 34:09 Απαιτείται συλλογική δράση. Δεν μπορεί πάντα να εξαρτάται από το άτομο. Οι ενημερωτικές εκστρατείες πρέπει να είναι στοχοθετημένες και προσανατολισμένες στη δράση. Και πρέπει να αντιμετωπίσουμε αυτές τις αυξανόμενες περιφερειακές, γενεαλογικές και αστικές-αγροτικές διαφορές.

Θα ήθελα να σας ευχαριστήσω πολύ και τους δύο. Παρακαλείσθε να αποκτήσετε πρόσβαση στη συνολική έκθεση, Υπερθέρμανση και Ανεπαρκής Προετοιμασία: Η Εμπειρία των Ευρωπαίων από τη Ζωή με την Κλιματική Αλλαγή, η οποία είναι διαθέσιμη δωρεάν στον ιστότοπό μας. Σας ευχαριστούμε που ακούσατε τις συνομιλίες του Eurofound. Μπορείτε να μας ακολουθήσετε τόσο στον ΕΟΧ όσο και στο Eurofound στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Μαίρη ΜακΚόγκεϊ 35:50 Σας ευχαριστώ και πάλι. Μέχρι την επόμενη φορά, όταν το Eurofound θα μιλήσει μαζί σας.