&w=3840&q=90)
Sociale dialoog
Sociale dialoog kan worden gedefinieerd als onderhandelingen, consultaties, gezamenlijke acties, discussies en informatie-uitwisseling waarbij werkgevers en werknemers betrokken zijn. Goed functionerende sociale dialoog is een belangrijk instrument bij het vormgeven van de arbeidsomstandigheden, waarbij verschillende actoren op verschillende niveaus betrokken zijn. Het balanceert de belangen van werknemers en werkgevers en draagt bij aan zowel economische concurrentiekracht als sociale cohesie.
Vind hieronder de nieuwste inhoud over dit onderwerp.
Arbeidsverhoudingen: Discussie over en ontwikkelingen in werktijdregelingen in 2025
Wijzigingen in de werktijdregelingen in de EU in 2025 weerspiegelen de diversiteit van nationale arbeidsverhoudingssystemen en de niveaus waarop sociale dialoog plaatsvindt. Dit artikel analyseert het discours en de ontwikkelingen in 2025 met betrekking tot overwerk, urenregistratie, jaarlijkse verlof en werktijdverlaging.Representativiteit van de Europese sociale partnerorganisaties: Spoorwegsector
Deze studie biedt informatie die een beoordeling mogelijk maakt van de representativiteit van de actoren die betrokken zijn bij het Europese sectorale sociale dialoogcomité voor de spoorwegsector.Representativeness of the European social partner organisations: Commerce sector – 2026
This study provides information allowing for an assessment of the representativeness of the actors involved in the European sectoral social dialogue committee for the commerce sector.Beleidsmakers hebben solide bewijs nodig om de veranderingen op de arbeidsmarkt te begrijpen en om te reageren op de veranderende dynamiek van de arbeidsverhoudingen in Europa. Eurofound gebruikt gegevens en analyses afkomstig van haar netwerk van correspondenten in de EU-lidstaten en Noorwegen om trends en patronen in kaart te brengen en om voorbeelden te aanwijzen van goed functionerende sociale dialoog op zowel Europees als nationaal niveau.
Eurofound-onderzoek onderzoekt aspecten zoals de betrokkenheid van sociale partners bij beleidsvorming, betrokkenheid en participatie van werknemers, collectieve onderhandelingen, loon- en beloningssystemen, werknemersvertegenwoordiging en arbeidsverhoudingen op alle niveaus. Het onderzoekt in hoeverre arbeidsverhoudingen zich hebben aangepast aan de opkomst van multinationale organisaties.
Het agentschap heeft een omvangrijk oeuvre van meer dan 40 jaar voortgebracht dat de vele en veranderende facetten van sociale dialoog in Europa op verschillende niveaus in kaart brengt: bedrijfs-, sector-, nationaal, Europees en internationaal.
Het vlaggenschiprapport over arbeidsverhoudingen, gepubliceerd in 2022, geeft een overzicht van de belangrijkste ontwikkelingen in arbeidsverhoudingen, waaronder sociale dialoog, tussen 2015 en 2019. Overig werk op dit gebied brengt de belangrijkste dimensies van arbeidsverhoudingen in kaart.
Sociale dialoog is een kernprincipe van de Europese pijler van sociale rechten, afgekondigd in 2017. De opkomst van nieuwe debatten over sociale rechtvaardigheid, democratie, de kwaliteit van werk en nieuwe modellen voor arbeidsverhoudingen daagt traditionele arbeidsverhoudingen en sociale dialoogsystemen uit.
Dertig jaar na de historische opening van de Europese sociale dialoog in Val Duchesse in Brussel, herlanceerde de Europese Commissie het proces van een nieuwe start van sociale dialoog tijdens een hoogniveauevenement waarbij sociale partnerorganisaties uit heel Europa samenkwamen op 5 maart 2015. Europese sociale dialoog is een instrument van het EU-sociaal beleid en draagt direct bij aan de vormgeving van EU-arbeidswetgeving en -beleid.
Op 25 januari 2023 stelde de Commissie een aanbeveling van de Raad voor over 'het versterken van de sociale dialoog in de EU' en publiceerde een nieuwe Communicatie over het versterken en bevorderen van sociale dialoog, waarbij 'het volledige potentieel wordt benut voor het beheren van eerlijke overgangen', zoals aangekondigd in het Europese Pijler van de Sociale Rechten-actieplan. In september 2023 kondigde Commissievoorzitter von der Leyen een top van sociale partners in 2024 aan om de top van 1985 te weerspiegelen.
In maart 2025 ondertekenden de Commissie en de cross-industrieel sociale partners een gezamenlijk pact ter versterking van de Europese sociale dialoog. Dit bouwt voort op de top van Val Duchesse van januari 2024 en de Verklaring van de Sociale Partner.
Europese Commissie: Val Duchesse Social Partner Top 2024opens in new tab
Eurofound blog: Van Val Duchesse tot Riga: hoe de sociale dialoog nieuw leven in te blazen?
Europese Commissie: De Commissie stelt concrete acties voor een grotere betrokkenheid van sociale partners op nationaal en EU-niveauopens in new tab
Europese Commissie: Het Europese pijler van de sociale rechten actieplanopens in new tab
Dit is een selectie van de meest relevante resultaten voor dit onderwerp.
20 November 2024
Tripartite Exchange Seminar 2024: The role of social dialogue in a green just transition
20 March 2023
Trends in national social dialogue in responding to external shocks or crises: Background paper
This paper provides an overview of the involvement of the social partners in policymaking and social dialogue in recent years, primarily at national peak level. It will focus on the evolution of social dialogue over the past decade and a half in terms of its response to external shocks, focusing on three key periods: the financial and economic crisis between 2008 and 2012; the subsequent recovery and consolidation phase between 2013 and early 2020; the recent series of new crises, starting in 2020 with the COVID-19 pandemic up to today’s combined challenges of inflation, the ‘cost of living crisis’ and the Russian invasion of Ukraine.
1 December 2022
Social dialogue and collective bargaining in the hospital sector during the COVID-19 pandemic
This report analyses the role of social dialogue and collective bargaining in addressing the challenges created or exacerbated by the COVID-19 pandemic in the hospital sector. It also explores whether existing social dialogue and collective bargaining processes at national level were adapted in order to address these new challenges. The research included a literature review to contextualise the structural features of the hospital sector and an analysis of policy initiatives to manage the crisis implemented across the EU27 and Norway. The findings indicate that the level and nature of the social partners’ involvement in pandemic responses varied across Europe. Social dialogue and collective bargaining played a prominent role in some countries, while in others the social partners were less involved. Although no substantial changes were identified in social dialogue institutions and processes, the breadth of issues they deal with expanded beyond the traditional areas of employment and working conditions.
7 February 2022
Collective labour disputes in the EU
In recent years, apart from some intermittent spikes, there has been a general decrease in industrial action across the EU Member States. During the COVID-19 pandemic, this trend has continued, with the most significant labour disputes not surprisingly occurring in the human health and social services sector, the education sector and the transport and logistics sector. This report analyses the data collected in 2018–2019 by Eurofound during the piloting of its Industrial Action Monitor (IAM) database. Using cluster analysis, the research classified industrial action in Europe into five categories: national disputes of interest and rights, sometimes involving different forms of employment; extended disputes about collective pay agreements; localised disputes about employment problems, working time and restructuring, with short work stoppages; localised disputes about workers’ rights and grievances over company policies; and disputes concerning public policies.
In terms of specific issues, problems over pay accounted for over 40% of disputes, employment problems accounted for 20%, other aspects of working conditions accounted for 16% and protests accounted for 13%. Noting the lack of complete data on industrial action in Europe, the analysis points to the need for a systematic collection of empirical evidence in the future to provide a sound basis for comparative analysis.
23 March 2021
Working life in the COVID-19 pandemic 2020
This publication consists of individual country reports on working life during 2020 for 29 countries – the 27 EU Member States, Norway and the United Kingdom. The country reports summarise first evidence on the impact of the COVID-19 pandemic on working life based on national research and survey results. They outline the policy responses of governments and social partners in their efforts to cushion the socioeconomic effects and include a focus on policy areas that have been accelerated or disrupted due to the crisis. Finally, the reports explore the impact of the pandemic on industrial action, working time and wages.
Please note that there is no consolidated report on working life in the EU in 2020.
9 March 2021
Involvement of social partners in policymaking during the COVID-19 outbreak
Since 2016, Eurofound has closely monitored the involvement of national social partners in policymaking as part of the European Semester cycle. In 2020, the focus was on their involvement during the first months of the COVID-19 outbreak. While the pandemic has presented a huge challenge to social dialogue, the results of the analysis highlight how social dialogue can be an effective tool in shaping policy initiatives and finding solutions to emergency situations affecting businesses, workers, the economy and society. It is clear that the participation of social partners in the design and implementation of national recovery and resilience plans in 2021 will be key in the recovery process and for strengthening social dialogue going forward.
11 December 2020
Industrial relations: Developments 2015–2019
As part of its mandate to promote dialogue between management and labour, Eurofound has monitored and analysed developments in industrial relations systems at EU level and in EU Member States for over 40 years. This flagship report is based on the work done in this context during the last programming period (2015–2019). It draws on the extensive monitoring of industrial relations systems and social dialogue carried out by Eurofound on an ongoing basis. The overall aim of the report is to assist policymakers and industrial relations actors both to understand the challenges facing social dialogue and to identify possible ways to contribute to balanced and well-functioning industrial relations systems going forward.
12 October 2020
European Company Survey 2019 - Workplace practices unlocking employee potential
This report is based on the fourth edition of the European Company Survey (ECS), which was carried out jointly by Eurofound and Cedefop in 2019. It describes a wide range of practices and strategies implemented by European companies in terms of work organisation, human resource management, skills use and skills development, and employee voice. The report shows how these practices are combined and how the resulting ‘bundles of practices’ are associated with two outcomes beneficial to employees and employers: workplace well-being and establishment performance.
The analysis finds that the establishments that are most likely to generate this win–win outcome are those that combine a high degree of worker autonomy, a balanced motivational strategy, a comprehensive training and learning strategy, and high levels of direct employee involvement in decision-making, as well as offering managerial support for these practices. To boost the adoption of employee-oriented practices – particularly in relation to autonomy, skills and employee involvement – managers should be offered appropriate support, as they play a key role in the decision to initiate workplace change. They are also crucial to its success, as they must continuously support the workplace practices implemented.
De onderzoekers van Eurofound bieden deskundige inzichten en kunnen worden gecontacteerd voor vragen of mediaverzoeken.
Valeria Virgili
Project support officerValeria Virgili is projectondersteuningsmedewerker in de Working Life unit van Eurofound. Ze werkt momenteel aan het Social Dialogue Network, een service-level agreement gefinancierd door de Directoraat-Generaal Werkgelegenheid, Sociale Zaken en Inclusie van de Europese Commissie en gecoördineerd door Eurofound ter ondersteuning van de analyse en bevordering van de Europese sociale dialoog. Daarvoor voltooide ze een stage en een tijdelijke aanstelling van elf maanden bij Eurofound, waar ze bijdroeg aan activiteiten gerelateerd aan het Social Dialogue Network. Voordat ze bij het agentschap kwam, werkte ze twee jaar bij ADAPT, een Italiaans onderzoekscentrum gespecialiseerd in internationaal en vergelijkend arbeidsrecht en onderzoek naar arbeidsverhoudingen. Valeria heeft een masterdiploma in Politiek en Sociaal Beleid van de Universiteit van Bologna.
Angelina Atanasova
Research support officerAngelina Atanasova is onderzoeksmedewerker in de Working Life-eenheid van Eurofound. Haar huidige onderzoeksonderwerpen omvatten sociale dialoog en arbeidsverhoudingen, evenals gehandicaptenrechten en de inclusie van mensen met een handicap op de arbeidsmarkt. Voordat ze in 2024 bij Eurofound kwam, werkte ze tien jaar aan beleidsonderzoek in Brussel, als onderzoeker bij het European Social Observatory, als onderzoeksmedewerker aan de Faculteit Rechtsgeleerdheid van KU Leuven, en als beleidsadviseur over gelijkheid en antidiscriminatie bij het Open Society European Policy Institute. Ze heeft een PhD in EU-recht en sociologie van KU Leuven en een MA in Public Policy van de Central European University. Haar belangrijkste onderzoeksinteresses zijn gehandicaptenrechten, gelijkheid, sociale inclusie en sociale dialoog.
Victoria Cojocariu
Research officerVictoria Cojocariu is onderzoeksmedewerker bij de Working Life-eenheid van Eurofound, waar ze werkt aan sociale dialoog en arbeidsverhoudingen. Zij is intensief betrokken bij de representativiteitsstudies die Eurofound uitvoert ter ondersteuning van Europese sociale dialoog, evenals studies die de rol van sociale partners op nationaal en Europees niveau analyseren en collectieve onderhandelingspraktijken. Haar onderzoeksinteresses omvatten digitalisering, werkorganisatie en werkplekpraktijken. Sinds 2025 beheert Victoria de EU PolicyWatch-database. Voordat ze in 2019 bij Eurofound kwam, was Victoria onderzoeker voor het Centre for Public Innovation in Boekarest en voor de Open Society Foundation Romania, waar ze bijdroeg aan nationale en internationale onderzoeksprojecten op het gebied van migratie, onderwijs, toegang tot de arbeidsmarkt van derdelanden, evenals mensenrechten. Ze heeft een BA en MA in sociologie.
Mária Sedláková
Research officerMária Sedláková is onderzoeksmedewerker bij de Working Life unit van Eurofound, gespecialiseerd in vergelijkende arbeidsverhoudingen, sociale dialoog en collectieve onderhandelingen. Zij heeft expertise in inhoudsanalyse van collectieve arbeidsovereenkomsten. Haar huidige werk onderzoekt de rol van sociale partners bij het bestuur van nationale publieke arbeidsdiensten en sociale zekerheidsinstellingen, evenals de rol van sociale dialoog bij arbeidsmigratie. Zij draagt ook bij aan het beoordelen van de representativiteit van sectorale sociale partners op EU-niveau en faciliteert de tweejaarlijkse Tripartite Exchange Seminars. Voordat zij bij Eurofound kwam, deed Mária onderzoek naar collectieve onderhandelingen in de afdeling Governance en Tripartisme van de Internationale Arbeidsorganisatie in Genève (2020–2022), na een periode als onderzoeker aan het Central European Labour Studies Institute in Bratislava (2013–2020). Zij heeft een master in politicologie met specialisatie in Vergelijkende Europese Politiek van de Central European University.
Peter Kerckhofs
Senior research managerPeter Kerckhofs is senior onderzoeksmanager bij de afdeling Working Life bij Eurofound. Zijn werk richt zich op de rol van de sociale partners in het Europees semester en ook op de nationale verslaglegging over de ontwikkelingen op het gebied van de arbeidsverhoudingen. Peter heeft een brede expertise in het ontwikkelen van de methodologie voor representativiteitsstudies, het toepassen van Europese en nationale representativiteitscriteria in de specifieke context van verschillende sectoren, terwijl hij ook een grondige kennis verwerft van het landschap van de arbeidsverhoudingen in verschillende sectoren. Peter heeft ook gewerkt aan projecten met betrekking tot Europese ondernemingsraden en de Europese sectorale sociale dialoog. Voordat hij bij Eurofound aan de slag ging, werkte hij als onderzoeker voor ETUI en UCL, als politiek secretaris voor EMCEF en was hij wetenschappelijk coördinator van de PhD School van de faculteit sociale wetenschappen van de KU Leuven. Hij behaalde een bachelor in Sociaal Werk en een Master in Politieke Wetenschappen aan de KU Leuven en een in Internationale Betrekkingen aan de UCL, en behaalde een doctoraat in Arbeidsverhoudingen aan de Universiteit van Manchester.
Tina Weber
Senior research managerTina Weber is senior onderzoeksmanager bij de Working Life-eenheid van Eurofound. Haar werk richt zich op arbeidstekorten, de impact van hybride werk en een 'altijd aan'-cultuur, het recht op ontkoppeling, arbeidsomstandigheden en sociale beschermingsmaatregelen voor zelfstandigen en de impact van de dubbele overgangen op werkgelegenheid, arbeidsomstandigheden en arbeidsverhoudingen. Zij is verantwoordelijk voor studies die de representativiteit van Europese sociale partnerorganisaties beoordelen. Zij heeft ook onderzoek gedaan naar Europese Ondernemingsraden en de evolutie van arbeidsverhoudingen en sociale dialoog binnen de Europese Unie. Voordat zij in 2019 bij Eurofound kwam, werkte zij voor een particulier onderzoeksinstituut dat voornamelijk effectanalyses en evaluaties uitvoerde van EU-arbeidsrecht en arbeidsmarktbeleid. Tina heeft een PhD in Politicologie van de Universiteit van Edinburgh, gericht op de rol van nationale vakbonden en werkgeversorganisaties in de Europese sociale dialoog.
Dit gedeelte biedt toegang tot alle inhoud die over het onderwerp is gepubliceerd.







